Portal Finanse Firma Klastry Instytucje Promocja Polityka
Raport
Raport

Parki technologiczne stały się jednym z istotnych elementów regionalnych systemów innowacyjnych, a przez to narzędziem transformacji w stronę gospodarki opartej na wiedzy, gdzie innowacje i nowe technologie odgrywają coraz większą rolę. Już sam fakt ich powstania jest istotny dla rozwoju regionu poprzez przyciągnie inwestorów czy pomoc w nawiązaniu pierwszych kontaktów pomiędzy środowiskami, które docelowo powinny stworzyć efektywny system przepływu technologii.

Obraz końcowy:

  1. Prawie wszystkie parki poddane badaniu działają jako instytucje non-profit. W zdecydowanej większości parki zarządzane są przez spółki akcyjne, niewiele rzadziej przez spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Niestety w części parków struktura organizacyjna i forma zarządzania nie są zbyt przejrzyste, np. jednym parkiem zarządzają 2 podmioty lub jednostka zarządzająca w ogólnie nie istnieje. Sytuacja taka może prowadzić do rozmywania odpowiedzialności i nakładania się kompetencji.
  2. Prawie jedna trzecia z badanych parków to w rzeczywistości projekty, a nie działające parki technologiczne. Ich przyszłość jest jeszcze niejasna, choć większość z tych projektów budzi duże nadzieje na szybki i profesjonalny start. Po dołączeniu do tej grupy parków znajdujących się w fazie wczesnego wzrostu, okazuje się, że tylko połowa faktycznie realizuje funkcje parków technologicznych czy przemysłowych.
  3. Duża część parków objętych badaniem jest trudna do zakwalifikowania jako park technologiczny, park naukowy czy park przemysłowy. Pierwszą przyczyną jest wspomniana wyżej duża grupa parków, w których ocenie mogą podlegać tylko założenia i plany co do faktycznej działalności. Drugą przyczyną jest nieczęste występowanie parków w czystych formach, większość z nich łączy funkcję parku technologicznego i naukowego lub technologicznego i przemysłowego. Może to być wynikiem dopasowania do potrzeb firm w regionie lub mało sprecyzowanych założeń czy strategii, częstych zmian zarządu i w konsekwencji zmieniających się koncepcji funkcjonowania parku.
  4. Na terenie funkcjonujących parków tworzone są instytucje mające na celu wspieranie funkcji proinnowacyjnych parku. Najczęściej parki decydują się na otwarcie na swoim terenie:
  5. inkubatora technologicznego (w 9 parkach),
  6. inkubatora przedsiębiorczości (w 8 parkach),
  7. punktu konsultacyjnego (w 8 parkach),
  8. centrum transferu technologii (CTT) (w 6 parkach).

Natomiast w żadnym z badanych parków nie działają:

  • centra doskonałości,
  • fundusze poręczeniowe,
  • fundusze kapitału podwyższonego ryzyka (venture capital).

W jednym z parków działa Regionalna Instytucja Finansująca (Toruński Park Technologiczny). Dane te ukazują pierwszą ze słabych stron parków funkcjonujących w Polsce, a mianowicie: brak współpracy z instytucjami, które mogłyby wspierać finansowo rozwój lokatorów parku.

  1. W tworzenie parków bardzo często angażują się uczelnie wyższe, w niewielu przypadkach jednostki badawczo-rozwojowe. Jest to zjawisko z jednej strony pozytywne, ponieważ pozwala uczelniom na formalne zaangażowanie się we współpracę z firmami zlokalizowanymi w parku. Sprzyja to poprawie kontaktów środowiska biznesu ze środowiskiem naukowym i lepszemu ukierunkowaniu oferty badawczej uczelni pod kątem potrzeb innowacyjnych firm. Z drugiej jednak strony niewielkie zainteresowanie jednostek badawczo-rozwojowych współpracą z parkami skutkuje niewielką liczbą zlokalizowanych w parkach firm spin-off i niską aktywnością patentową lokatorów parku. Brak zaangażowania jednostek badawczo-rozwojowych może jednak świadczyć bardziej o ich wewnętrznych problemach.
  2. Coraz powszechniejsze staje się wdrażanie norm zarządzania jakością. Dziesięć parków już uzyskało stosowne certyfikaty, a kolejne trzy planuje wprowadzenie norm. Świadczy to o podnoszeniu jakości zarządzania. Kolejnym etapem powinno być zachęcanie firm lokatorów do wprowadzania podobnych systemów, co dodatkowo powinno poprawić współpracę z parkiem.
  3. Większość parków zdecydowała się na wybór specjalizacji, na której będzie koncentrować swoje wysiłki (budując odpowiednie laboratoria) i zgodnie z którą dobierani powinni być lokatorzy parku. Orientacja branżowa pozwala parkom na większe wykorzystanie potencjału regionu, lepsze dostosowanie oferty parku do potrzeb firm, chociażby poprzez odpowiednie wyposażenie laboratoriów, pozwala również inicjować współpracę między firmami. Ten ostatni aspekt jest szczególnie istotny w kontekście pobudzania innowacyjności i tworzenia systemów innowacyjnych. Wachlarz obranych dziedzin jest w większości przypadków dość szeroki, a najczęściej wybierane dziedziny to informatyka i technologie informacyjne oraz ochrona środowiska. Orientacja branżowa większą rolę odgrywa w parkach naukowo-technologicznych, a mniej istotna jest w przemysłowych.
  4. Wśród najczęściej wyznaczanych celów funkcjonowania parków można wymienić:
  5. zapewnienie dogodnych warunków rozwojowych firmom technologicznym (24 parki),
  6. umożliwienie lepszej współpracy świata nauki i biznesu (24 parki),
  7. wsparcie rozwoju gospodarczego regionu (23 parki).
  8. Stosunkowo rzadko parki współpracują z parkami bliźniaczymi na zasadzie twinningu (współpraca bliźniacza). Współpracę tego typu zadeklarowało 6 parków. Jeżeli współpraca tego typu została już nawiązana, to opiera się głównie na wspólnych szkoleniach i udziale w konferencjach. Zdarzają się także wspólne publikacje, wymiana baz technologii czy poszukiwanie dostawców i kooperantów. Dodatkowo parki wymieniają doświadczenia i korzystają z porad partnerów. Nawet na etapie tworzenia koncepcji budowy parku założyciele rzadko czerpali inspiracje z doświadczeń innych parków. Przy zakładaniu tylko czterech parków w Polsce wykorzystano sprawdzony zagraniczny model parku.
  9. Parki są instytucjami, które w głównej mierze powinny ułatwiać powstawanie sieci współpracy w regionie. Przeprowadzone badania wykazały, iż wszystkie badane parki współpracują z uczelniami wyższymi i najczęściej bardzo wysoko oceniają znaczenie tej współpracy. Rzadszą praktyką jest współpraca z innymi parkami technologicznymi, jednocześnie ocena tej współpracy jest nieco gorsza niż w przypadku uczelni wyższych. Z kolei 21 parków współpracuje z instytucjami samorządowymi i rządowymi, oceniając ten rodzaj współpracy zdecydowanie najwyżej. Często jest to jednak kwestia powiązań związanych z istotnym wsparciem finansowym i majątkowym oferowanym przez samorządy. Współpracę z jednostkami badawczo-rozwojowymi deklaruje 18 parków, natomiast tylko pięć deklaruje współpracę z instytucjami venture capital.
  10. Wynagrodzenia pracowników parku stanowią średnio 27,6% kosztów działalności jednostki, a koszty promocji to średnio ok. 5,2% ponoszonych kosztów. Przychód z wynajmu zapewnia parkom ok. 24% całkowitych przychodów. Zdecydowanie większe znaczenie mają środki pochodzące z funduszy Unii Europejskiej lub granty z innych organizacji międzynarodowych (ok. 53%). Taka struktura przychodów może w przyszłości generować trudności w finansowaniu działalności parków. Ograniczanie wsparcia z funduszy strukturalnych spowoduje za kilka lat konieczność znalezienia nowych, komercyjnych źródeł finansowania usług i infrastruktury.
  11. Średnie zatrudnienie w parkach wynosi obecnie 15 osób. Kadrę zarządzającą stanowią przeciętnie dwie osoby. Większość parków nie zatrudnia pracowników badawczo-rozwojowych. W sumie w przebadanych parkach pracuje 76 pracowników z wykształceniem wyższym technicznym, 21 doktorów, a 24 osoby są jednocześnie pracownikami uczelni wyższych. Dynamika zatrudnienia w badanych parkach wyniosła 47% w 2006 i 58% w 2007 r.
  12. O stopniu rozwoju parków w ostatnich latach świadczy liczba firm w nich zlokalizowanych. Od 2005 r. wzrosła ona o ponad 370% i obecnie firmy te zatrudniają 5,3 razy więcej osób niż w 2005 r. W tej grupie 54% firm to firmy innowacyjne, 6,5% to firmy typu spin-off a 20,4% to start-upy. 29,5% firm, działając w parkach, prowadzi własne prace badawczo-rozwojowe. Struktura firm pod względem zatrudnienia przedstawia zdecydowaną dominację sektora MSP: 72% firm to mikroprzedsiębiorstwa, 20% firmy małe, a po 4% stanowią firmy średnie i duże.
  13. Swoim lokatorom parki najczęściej oferują możliwość korzystania z sal konferencyjnych (18 parków), pracowni technicznych (8 parków), laboratoriów (7 parków). Tylko w dwóch badanych parkach dostępne było eksperymentatorium, a w jednym centrum kreatywności. W planach na przyszłość najczęściej mówi się o uruchamianiu laboratoriów (14) i sal konferencyjnych (11). W pojedynczych przypadkach tworzone będą pracownie techniczne, eksperymentatoria i centra kreatywności dla dzieci i młodzieży. Warto zwrócić uwagę na strukturę oferowanych przez parki usług.

powrót | do góry | strona główna | mapa serwisu | kalendarium | regulamin serwisu | kontakt
Portal jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

© 2005-2018 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości