Portal Finanse Firma Klastry Instytucje Promocja Polityka
Artykuły analityczne
2011/05/19 13:49:06
Metoda innowacji FORTH

Innowacje są najważniejszą siłą napędową rozwoju gospodarki. Dlatego też wymagają one odpowiedniego zarządzania oraz przepływu pomysłów w firmie poprzez wykorzystanie siły twórczej pracowników, która stanowi nieoceniony potencjał innowacji. Istotne jest, aby właściwie go wykorzystać. Tu pomocna okazuje się metoda FORTH Gijsa van Wulfena, która w zorganizowany sposób pozwala identyfikować innowacyjne produkty i usługi. Metoda ta przedstawiona jest w publikacji „Creating Innovative Products and Services” (Gower, 2011).

Metoda FORTH jest skierowana do dyrektorów, kierowników, doradców i specjalistów innowacji w firmach i organizacjach, którzy są odpowiedzialni za tworzenie innowacyjnych produktów i usług, lub uczestniczą w tym procesie. pomaga przedsiębiorstwom w uruchomieniu metody FORTH prowadząc do poprawy innowacyjności poprzez doradztwo i strategię. Jego klientami są międzynarodowe firmy przemysłowe i usługowe, a także organizacje non-profit działające przy instytucjach rządowych oraz związanych z ochroną zdrowia. Celem Gijsa van Wulfena jest by metoda FORTH stała się popularną metodą wdrażania innowacji. Zatem szkoli on również trenerów owej metody.

Według Gijsa van Wulfena stały most między kreatywnością i praktyką zarządzania opiera się na pięciu filarach, fazach myśli, które określone są jako każdy kolejny krok: Pełną parą (ang. Full), Obserwuj i ucz się (ang. Observe), Zbierz Pomysły (ang. Raise), Test Pomysłów (ang. Test), Powrót (ang. Homecoming). Pierwsze litery wymienionych kroków w języku angielskim tworzą akronim metody Forth (tłum. ang. "naprzód").

Metoda zaimplementowana w procesie tworzenia nowych produktów i usług ma swoje zastosowanie w praktyce i z powodzeniem jest używana nie tylko relacjach  business to business, ale także w kontaktach z klientami indywidualnymi. Firmy, które z powodzeniem wdrożyły tę metodę to firmy ubezpieczeniowe, producenci urządzeń medycznych, agencje zatrudnienia, firmy szkoleniowe, instytucje edukacyjne, producenci fotelików rowerowych dla dzieci, świeżej żywności, wydawcy oraz organizacje pozarządowe.

Metoda FORTH składa się z pięciu etapów. Średni czas oczekiwania na proces rozwoju nowego produktu, od pomysłu do wprowadzenia, to 18 miesięcy. Z siedmiu nowych pomysłów, wyłącznie jeden produkt wchodzi na rynek z sukcesem.  Pomysły dotyczące nowego produktu nie pojawiają się automatycznie. Gijs van Wulfen poszukiwanie inspiracji dla dobrych i nowych pomysłów porównuje z podróżą i odkrywaniem nowych miejsc, doświadczaniem nowych wrażeń i przeżyć. Te doświadczenia mogą być bezpośrednio przeniesione z prywatnego życia do środowiska pracy. Gijs van Wulfen podkreśla istotę obserwacji rynku, przełamywanie barier we własnych rutynowych działaniach, otwartości na nowe rzeczy. Wpływa to na poszukiwanie źródeł inspiracji znajdujących się najczęściej w najbliższym otoczeniu oraz świadome  wykorzystanie swojego pomysłu przy tworzeniu nowych produktów i usług.  Według Gijs van Wulfena metoda FORTH to podróż w pięciu krokach, od pomysłu do prowadzenia działalności gospodarczej, które są również czynnikami sukcesu nowych idei.

Krok 1 - Cała naprzód. Tutaj definiowany jest cel i określenie zadań innowacji, nowych kryteriów oceny produktu oraz identyfikacja innowacji. Formowana jest grupa uczestników warsztatów oraz następuje przydzielenie im określonych ról.

Krok 2 - Obserwuj i ucz się. Krok drugi dotyczy odkrywania i rozumienia potrzeb i możliwości potencjalnych grup docelowych.

Krok 3 - Zbierz pomysły. Warunkiem koniecznym do generowania nowych pomysłów jest okres inkubacji, innymi słowy czas umożliwiający ujawnienie luk w danym innowacyjnym pomyśle. Okres inkubacji stwarza możliwość odkrywania wyzwań zważywszy na pierwszy etap rozwoju koncepcji produktu lub usługi. Nowa idea produktu jest wówczas praktycznie realizowana i rozwijana w koncepcję produktu. Zatem w kroku trzecim konieczne jest opracowanie koncepcji burzy mózgów i jej przeprowadzenie, w efekcie czego zebranie pomysłów od uczestników warsztatów.

Ostatnie dwa etapy dotyczą drogi do badań efektywności produktu i uzyskania wsparcia.

Krok 4 - Test Pomysłów. Etap czwarty związany jest z opracowaniem koncepcji produktu poprzez badanie grupy docelowej. Po właściwym dobraniu respondentów do próby i przeprowadzeniu badań rynku możliwe jest wprowadzenie istotnych zmian.

Krok 5 - Powrót. W końcowej fazie, najbardziej atrakcyjne i sprawdzone koncepcje produktów, są uzasadnione spostrzeżeniami i uwagami rynkowymi, a w szczególności prognozowanymi obrotami, zyskami w danym przedziale czasowym.

Wdrożenie metody FORTH trwa około 15-20 tygodni w formie warsztatów dla uczestników, którymi są najczęściej pracownicy firm. Czas potrzebny na zastosowanie metody FORTH zależy także od skali planowanych innowacji, zwłaszcza jeśli dotyczą kilku grup docelowych, krajów czy kontynentów wówczas proces ten wymaga więcej uwagi, zwłaszcza na etapie "Obserwuj i ucz się", "Testy pomysłów" i "Powrót".

Gijs van Wulfen uważa, że jeśli zbyt mało przeznaczono czasu na obserwację i analizy to w efekcie skutkuje to  niemalże brakiem źródeł inspiracji i w konsekwencji mniejszą liczbą pomysłów  na etapie ich rozwoju. Ponadto jeśli zostanie skrócony czas na analizę pomysłów do czterech tygodni czy nawet jednego, to wtedy istnieje ryzyko utraty możliwości oceny czy pomysł jest wykonalny czy nie. Warto zwiększyć swoje szanse na sukces dobrze się przygotowując do pierwszego etapu w tworzeniu nowych produktów.

Warsztaty z innowacji

Na początku trzeba ustalić określony cel i kierunek. Jednocześnie, oprócz koncepcji produktu należy określić jakie kryteria musi spełniać produkt. Dlatego warto zorganizować warsztaty z innowacji nie tylko dla menedżerów innowacji lub działów rozwoju firmy, którzy są bezpośrednio odpowiedzialni za projekt wprowadzenia nowego, innowacyjnego produktu na rynek, ale również dla pracowników z innych jednostek przedsiębiorstwa. Pozwoli to wytypować liderów idei, pomysłów i koordynatorów. Warsztaty mają służyć wspólnemu opracowaniu konkretnych pomysłów. Wspólne poszukiwanie rozwiązań zjednuje ludzi, a także angażuje ich w proces podejmowania decyzji.

Zebranie pomysłów od grupy warsztatowej

Im większy zespół, tym większa różnorodność i większa szansa na wymyślanie produktu w procesie treningowym opartym o burzę mózgów. Maksymalna liczba uczestników na tym etapie jest ograniczona do 12-14 osób. 12 członków grupy warsztatowej stanowią wewnętrzną siłą napędową, pozostałe dwie osoby niejako moderują. Można wyróżnić dwie grupy uczestników, pierwsza to członkowie zespołu stanowiący jego rdzeń, którzy bardzo intensywnie biorą udział w warsztatach oraz dalsi uczestnicy określani jako "Extended", są to przede wszystkim członkowie zarządu oraz menadżerowie wyższego szczebla, którzy w warsztatach udzielają się w znacznie mniejszym zakresie.

Dobierając zespół tych 12 osób, konieczne jest uwzględnienie takich aspektów jak: uczestnicy powinni  posiadać odpowiednią wiedzę, różne umiejętności, powinni to być pracownicy z odmiennych jednostek organizacyjnych firmy, uwzględnienie innych czynników, które mogą mieć wpływ na poziom innowacji w grupie np. relacje pracownicze na płaszczyźnie płci czy wieku.

warsztatów metodą FORTH

Warsztaty to całodniowy program służący osiągnięciu trzech celów. Po pierwsze, ważne jest wprowadzenie do przełamania istniejących barier i umożliwienie uczestnikom zapoznania się technikami kreatywnego myślenia. Po drugie, zespół ma zapoznać się z celami innowacji. Po trzecie, po wstępnej analizie i prezentacji technik twórczego myślenia konieczna jest prezentacja ich możliwości grupie warsztatowej. Można to uczynić zadając jej pytania: gdzie są największe szanse innowacji w firmie, które z potencjalnych grup ów są najważniejsze, która grupa ów, ekspertów, instytucji lub firm będzie istotnym źródłem inspiracji, i jak będziemy się z nimi komunikować?

Obserwuj i ucz się

Istotą drugiego etapu jest, aby porzucić dotychczasowe własne wzorce myślenia o rynku w celu pozyskania nowych i świeżych wrażeń. Członkowie grupy warsztatowej mają za zadnie zbadać różne możliwości innowacji oraz poznać rynek i grupę docelową. Proces uczenia się jest opracowany na trzy sposoby: jakie trendy i technologie możemy wykorzystać, kim jest i z czym się zmaga, jakie korzyści dają innowacje?

 

Badanie trendów i technologii

Podczas etapu "Obserwuj i ucz się" wprowadzane są nie tylko elementy edukacyjne, ale również dające możliwość zapoznania się z różnorodnymi trendami i technologiami, które odgrywają dominującą rolę w przypisaniu określonych innowacji danym rynkom. Podczas spotkania z grupą fokusową pada podstawowe pytanie: kim są klienci i jakie są ich potrzeby. Podczas pierwszego etapu zostało ustalone, kto jest odbiorcą docelowym. W metodzie FORTH podczas realizacji etapu "Obserwuj i ucz się"  stosowana jest bardzo skuteczna aktywnego słuchania „głosu klienta”. Zbieranie opinii od ów oraz informacji o ich potrzebach, selekcjonowanie potrzeb wpływających najbardziej na satysfakcję ów umożliwi wskazanie, jak głos klienta zamienić na konkretne parametry nowego produktu. Zarówno w relacjach występujących pomiędzy firmą a klientem końcowym, czy relacjach między firmą a partnerami, pośrednikami, dostawcami, dystrybutorami oraz punktami sprzedaży i świadczenia usług, bardzo ważne jest to w jaki sposób produkt zostanie użyty lub jaką rolę będzie odgrywać w tworzonym procesie produkcji. Zachowania ów i widoczne trudności zawsze tworzą  doskonałe źródło inspiracji. W konsekwencji jednym z elementów warsztatu jest, aby uczestnicy odwiedzili potencjalnych ów nowego produktu, spotkali się z nimi. Odwiedziny ów są wykonywane samodzielnie lub w parach. Następnie są realizowane zogniskowane wywiady grupowe w formie grupowej dyskusji z udziałem moderatora. Analizie poddane zostają spory dotyczące grupy docelowej nowego produktu. Ten sposób pozwala prześledzić, jak zmieniają się opinie uczestników warsztatów po nawiązaniu kontaktu z grupą docelową, i skonfrontowanie ich z opiniami tych uczestników zespołu, którzy nie mieli możliwości spotkania się z potencjalnymi klientami. Personalny kontakt z grupą docelową tworzy podatny grunt dla nowych pomysłów dotyczących produktu.

Badanie źródeł inspiracji w celu określenia korzyści innowacji

Wszystkie korzyści innowacji muszą być zbadane przez każdego uczestnika warsztatów. Konieczne jest wybranie kilku inspirujących kierunków i ich personalne zeksplorowanie. Najbardziej obiecujące innowacje poddawane są burzy mózgów w następnym etapie. Proces jest bardzo intensywny i trwa sześć tygodni podczas warsztatów etapu "Obserwuj i ucz się".

Etap "Zbierz Pomysły" składa się z dwudniowej burzy mózgów dotyczącej nowego produktu i warsztatów z rozwoju jego koncepcji. Projekt koncepcyjny jest bardzo ważnym etapem procesu rozwoju nowego produktu. Warsztaty metodą FORTH wspomagają generowanie koncepcji produktu oraz sposoby selekcji jego dalszego rozwoju.

burzy mózgów dla nowego produktu

Burza mózgów jest prowadzona przez moderatora  i wspierana przez "karykaturzystę". karykatury polega na badaniu skrajnych przejawów analizowanego zjawiska. Pozwala to lepiej zrozumieć badany problem, jego przejaskrawienie ukazuje ukryte aspekty. Sesja rozpoczyna się od wprowadzenia. Po omówieniu zasad, które będą obowiązywać przez dwa dni burzy mózgów, podsumowane są również dotychczasowe wnioski. Na koniec uczestnicy mogą niejako pozbyć się ich nowego pomysłu na produkt poprzez spontaniczny "brain dump" (ang. zrzucenie umysłu),  co polega  na przekazaniu innym wszystkiego co się wie na temat danego zagadnienia lub projektu. Pozwala to na pozyskanie nowych pomysłów z zewnątrz inspirując uczestników warsztatów do nowych idei. W fazie rozbieżności, która występuje w konsekwencji kolektywnego myślenia twórczego uczestników, zostaje wygenerowanych 500 lub więcej pomysłów, i to w żaden sposób nie jest niezwykłe zjawisko. Następnie zachodzi przejście do kolejnej fazy - konwergencji. A zatem wszystkie nowe pomysły są skondensowane w 25 lub 30 kierunkach. Uczestnicy wybierają 12 głównych, wiodących pomysłów o największym potencjale i ich rozwinięcie zaprezentują w postaci map myśli co skonkretyzuje również nowe koncepcje biznesowe. Uczestnicy pracują w grupach podzielonych na cztery małe grupy, w których przygotowują swoje mapy myśli na dużym formacie papieru dodając do niego zdjęcia, obrazki, rysunki. Potem propozycje każdej z grup podlegają indywidualnej ocenie każdego z uczestników spotkania "burzy mózgów". Owa ocena musi opierać się na kryteriach wskazanych na samym początku "podróży" wg Gijsa van Wulfena. Na tej podstawie koncepcje produktów są uszeregowane kolejno pod względem ich atrakcyjności.

Warsztaty z rozwoju koncepcji nowego produktu

W następnym etapie rozwoju koncepcji nowych produktów, pomysły są testowane przez grupę docelową. Jednakże koncepcje produktów, muszą być przedstawione w odpowiedni sposób. Tutaj koncepcje przygotowywane są w postaci opisów produktów. Kolejnym krokiem jest testowanie nowych pomysłów, badania jak atrakcyjne są nowe koncepcje produktów?

Badania jakościowe koncepcji

Badania jakościowe koncepcji dotyczą przede wszystkim zebrania opinii od potencjalnej grupy docelowej, co pomoże poprawić lub zmienić koncepcję produktu w dotychczasowej fazie kreatywnego jej tworzenia. Pod lupę jest brana zwłaszcza atrakcyjność koncepcji produktu.

Indykatywny charakter badań jakościowych w fazie koncepcji myśli nie jest głównym problemem. Badania w kontekście relacji między firmą a jej partnerami, pośrednikami, dostawcami, dystrybutorami oraz punktami sprzedaży i świadczenia usług są realizowane w oparciu o indywidualne wywiady pogłębione grupy docelowej (IDI). Dzięki temu uzyskane są szczegółowe informacje od określonego respondenta, bez udziału i wpływu osób trzecich.

Pierwszą reakcją potencjalnych ów na temat koncepcji nowego produktu są propozycje zmian, są to często pozytywne sugestie. Z tego powodu, bezpośrednio po badaniach jakościowych wraz z warsztatami doskonalenia konieczne jest opracowanie korekt. Pod koniec drugiego etapu zespół myśli ma za zadanie przetestować od 10 do 12 atrakcyjnych nowych koncepcji produktów i wybrać 4, które będą dalej rozwijane w nowych modele biznesowe.

Powrót

W końcowym etapie metody FORTH identyfikacji innowacji prezentowane są wyniki z badań nad koncepcjami produktów. Atrakcyjny nowy produkt lub usługa wymaga już tylko odpowiedniego wsparcia do wprowadzenia jej w proces wdrożenia. Ten etap jest punktem kulminacyjnym podróży.

Konspekt nowego rozwiązania biznesowego

Na tym etapie nowe koncepcje produktów są rozwinięte o zastosowanie kryteriów dotyczących obrotów, zysków, możliwości w kontekście strategii danej firmy. Na tej podstawie zespół kreatywnego myślenia przedstawia od trzech do pięciu nowych koncepcji produktów, które rzeczywiście będą rozwijane. Gijs van Wulfen określa te koncepcje jako nową mini działalność gospodarczą. Mini, bo w tej fazie jest to jeszcze tylko opracowanie, nie jest to tylko konspekt o charakterze twórczym, ale także ujmuje tematy handlowe, finansowe, strategiczne i rozwojowe, co ma wpływ na podjęcie decyzji o włączeniu nowej koncepcji w zakres innowacyjnej działalności firmy.

Prezentacja linii zarządzania - transfer doświadczeń i wiedzy uczestników warsztatów

Faza procesu kreatywnego myślenia kończy się przyjęciem nowych koncepcji produktu i włączeniem w proces innowacji, który wiąże się z powstawaniem, dojrzewaniem i upowszechnianiem produktu lub usługi. i doświadczenia zebrane w trakcie tworzenia i rozwoju koncepcji produktu rozwijają tzw. deweloperzy produktu. Wskazane jest również, aby kilka osób uczestniczących w warsztatach kreatywnego myślenia zostało skierowane do dalszej pracy w dziale rozwoju produktu, który jest odpowiedzialny za realizację tej nowej koncepcji. Efektem tego piątego etapu "Powrót", jest to iż powstało trzy do pięciu atrakcyjnych koncepcji produktów lub usług w celu wprowadzenia ich do procesu innowacji i dalszego ich rozwijania.

Różne role

Zespół kreatywnego myślenia tworzy miejsce dla kilku różnych ról: lidera projektu (lider wyprawy), prowadzącego (instruktora), członków warsztatów i osób postronnych. Ponadto istnieją sponsorzy wyprawy: ci, którzy nie biorą udziału w warsztatach ale są ważni w procesie twórczego myślenia, np. dyrektor generalny, prezes zarządu, dyrektor, ponieważ to oni ostatecznie decydują, które produkty faktycznie zostaną wdrożone. Lider projektu odpowiada za sprawny przebieg warsztatów, identyfikację innowacji w trakcie realizacji spotkań z uczestnikami. Moderator, instruktor warsztatów, to osoba, która jest ekspertem w zakresie stosowania technik kreatywnego myślenia. Prowadzi on nadzór i warsztaty twórcze. Uczestnicy warsztatów biorą udział we wszystkich etapach warsztatów, od początku do końca. Minimalny czas udziału w warsztatach to 1/4 ich czasu spędzonego w pracy.

Gijs van Wulfen podkreśla, że istnieje kilka cech składających się na doskonały pomysł na innowacyjny produkt, usługę lub działalności gospodarczej, są to: atrakcyjność, wyróżnienie się na rynku, potencjał wpływający na dodatkowe obroty i zysk, osobiste cele kadry kierowniczej, szybkie wdrożenie, możliwość samofinansowania się.

Nowy produkt lub usługa musi koniecznie swoim pomysłem wyróżniać się na rynku ma przykład swoja funkcjonalnością, ponieważ da to potencjalnym klientom konkretny powód do zmiany swojej decyzji zakupowej. Dotyczy to nie tylko rynku konsumenckiego, ale również B2B, gdzie innowacyjność  usług lub produktów gra często ogromną rolę w procesach biznesowych ów. Atrakcyjność pomysłu na nowy produkt może spowodować też wiele zmian wewnętrznych w firmie. Tylko jeśli pomysł pasuje do osobistych celów kadry zarządzającej to otrzyma on wsparcie. Firmy szukają szybkiego wzrostu. Innowacyjny produkt ma doprowadzić do większych obrotów i zysków  w możliwe krótkim terminie. Innowacyjny pomysł musi przejść pomyślnie przez wiele bramek kontrolnych w procesie innowacji. Poniżej przykłady tych, którym się to udało za pomocą metody Forth.

Producent dziecięcych fotelików rowerowych Bobike, lider w swojej branży na rynku holenderskim poszukując nowych możliwości ekspansji w Europie, skorzystał z wprowadzenia metody Forth. Posłużyła ona firmie do opracowania nowych produktów, które osiągnęłyby wysokie oceny w europejskich badaniach konsumenckich ze względu na bezpieczeństwo dziecka i komfort rodzica. W efekcie produkty "Bobike maxi", "Bobike maxi City" i "Bobike maxi Tour" otrzymały wysokie noty za między innymi unikalne 3-punktowe pasy bezpieczeństwa oraz mocowania do ramy roweru (które zostały opatentowane) oraz dostosowanie fotelika rowerowego do rozwoju dziecka poprzez wprowadzenie ruchomych części fotelika.

Innowacyjna metoda FORTH znalazła także zastosowanie w służbie zdrowia. Holenderska placówka opieki zdrowotnej InteraktContour specjalizuje się w pomocy osobom z urazami mózgu, poniesionymi w wyniku wypadku lub udaru mózgu oraz z niepełnosprawnością sensoryczną. Placówka pragnąc dotrzeć do nowych grup ów stanęła przed wyzwaniem, którym jest rozwój innowacyjnych form opieki nad chorymi. Warsztaty Gijsa van Wulfena metodą FORTH mają doprowadziły do opracowania czterech nowych usług placówki opiekuńczej.

VAK,centrum sztukiw Delft w Holandii zawiera w swojej ofercie wiele kursów, spektakli, wystaw i koncertów we wszystkich dziedzinach sztuki dla każdej grupy wiekowej. W związku z tym, że działalność w tym segmencie drastycznie się zmienia, VAK pragnie także być mniej zależnym finansowo od lokalnych funduszy samorządowych. Zatem jest zobligowany do znacznej poprawy w ciągu najbliższych trzech lat osiąganych przychodów, przy ograniczeniu kosztów. VAK widzi możliwości w innych grupach docelowych np. w wieku 50 +, a także innych dyscyplinach, jako artystycznych formach produktu. We wrześniu 2009 r. VAK rozpoczął warsztaty kreatywnego myślenia zgodnie z innowacyjną metodą FORTH. Dziewięć miesięcy później, VAK ogłosiła swój pierwszy "Forth-produkt": VAKfashion, który dotyczył kursu projektowania ubioru oraz stylizacji.

Popularny holenderski magazyn kobiecy Margrieti agencja pracy tymczasowej Tempo-Team realizujące projekt oferujący wsparcie w znalezieniu odpowiedniej pracy dla kobiet powyżej 30 lat, które pragną łączyć życie zawodowe z rodzinnym, o nazwie "Work4Women", została opracowany dzięki zastosowaniu metody FORTH. W ramach podjętej inicjatywy udzielana jest kobietom także pomoc w rozwiązywaniu praktycznych problemów takich jak opieka nad dziećmi i elastycznych godzin pracy. W Holandii jest 1,4 ml. kobiet zdolnych do pracy zarobkowej, a które obawiają się o jakość opieki nad dzieckiem. Znalezienie pracy daje tym kobietom większą niezależność ekonomiczną i poprawia ich ścieżkę kariery zawodowej.

Jak widzimy, innowacje nie są kwestią przypadku, powstają w określonym procesie, w ramach sprecyzowanej strategii. Nowe pomysły są bezwartościowe zanim nie zostaną dokładnie sformułowane, ocenione, oszacowane i dostosowane do realizacji. W procesie twórczego myślenia każda z faz jest niezwykle istotna zarówno przygotowanie, dojrzewanie pomysłu, tzw. olśnienie,  ocena teoretyczna pomysłu przed wprowadzeniem rozwiązania w życie oraz weryfikacja, czyli sprawdzanie jak wprowadzone rozwiązanie zadziałało. Pracownicy chcą współpracować przy ich tworzeniu i wdrażaniu. Aktywne tworzenie warunków dla powstawania nowych innowacyjnych idei oraz ich rozwoju są podstawowym warunkami osiągania sukcesu przez firmę. Jeden sukces generuje kolejne. Wprowadzenie innowacji jest jednym z elementów zarządzania strategicznego polegającego na ciągłym dostosowywaniu firmy do zmian otoczenia, celem uzyskania lub utrzymania przewagi konkurencyjnej w wybranej domenie rynku. Innowacje traktowane są tu jako główne źródło pokonywania barier działania firmy, wynikających z jej funkcjonowania w danych okolicznościach, a także jako podstawowy czynnik jej rozwoju. Innowacje przynoszą każdej firmie wielostronne korzyści. Chronią ją przed wczesnym starzeniem się, stratą pozycji i zaufania ów, lub utrzymania się na rynku, bądź  zdobycia nowych jego segmentów.

Metoda Forth aktualnie jest stosowana w Holandii i północnych Niemczech. Gijs van Wulfen jest też w trakcie tworzenia międzynarodowej grupy trenerów-animatorów metody Forth poszukując do współpracy niezależnych ekspertów i trenerów w temacie innowacji, którzy na gruncie krajowym odpowiadaliby za realizację warsztatów.

fot. Smartlink

:Krzysztof Ptak 


powrót | do góry | strona główna | kalendarium | regulamin serwisu | pliki cookies | kontakt
Portal jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

© 2005-2017 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości