Portal Finanse Firma Klastry Instytucje Promocja Polityka
Newsy
2010/10/21 11:23:39
Rola agencji rozwoju regionalnego w inicjowaniu innowacyjności MŚP w kontekście europejskiej i krajowej polityki regionalnej

W dniu 8 października br w siedzibie Dolnośląskiej Agencji Rozwoju Regionalnego S.A w Szczawnie-Zdroju, w sali konferencyjnej Dolnośląskiego Parku Technologicznego odbyło się seminarium dyskusyjne pn.„Rola agencji rozwoju regionalnego w inicjowaniu innowacyjności MŚP w kontekście europejskiej i krajowej polityki regionalnej”. Pretekstem do zorganizowania spotkania było opublikowanie dokumentu rządowego pn.„Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010 – 2020: Regiony, Miasta, Obszary wiejskie”. ten Rada Ministrów RP przyjęła w dniu13 lipca 2010r przesądzając w ten sposób o wyborze kierunków rozwoju regionalnego w Polsce na nadchodzące dziesięciolecie, definiując nowy polityki regionalnej naszego kraju, wyznaczając cele rozwojowe i określając sposób wdrażania przyjętej polityki. Nowe podejście do zagadnień rozwoju regionalnego spowodowało m.in konieczność zaplanowania odmiennego niż dotychczas sposobu wdrożenia  polityki regionalnej, z zaprojektowaniem sposobu wykorzystania instytucji polityki regionalnej włącznie. W tym kontekście pojawiło się pytanie o najbardziej pożądany funkcjonowania instytucji wsparcia rozwoju regionalnego i o możliwość wykorzystania doświadczeń i potencjału agencji rozwoju regionalnego istniejących i działających w naszym kraju od blisko 20 lat.

Przyjęcie Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2010 – 2020 zbiegło się w czasie z dyskusją toczącą się w środowisku osób profesjonalnie związanych z działającymi w Polsce instytucjami polityki regionalnej, zwłaszcza agencjami rozwoju regionalnego na temat miejsca i roli tych instytucji w realizacji polityki regionalnej - z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z obowiązującego porządku prawnego, zwłaszcza takich uregulowań jak spółek handlowych, prawo zamówień publicznych, o zasadach prowadzenia polityki rozwoju, prawo podatkowe, czy zagadnienia pomocy publicznej. Dyskusja ujawniła istotne różnice poglądów w tej sprawie oraz podział – w najprostszym ujęciu – na tych, którzy uważają, że nasze agencje nawet w obecnej formule prawnej mogą być pożądanym partnerem zarówno dla centrum jak i dla samorządów wojewódzkich i jeśli jest potrzebna jakakolwiek modyfikacja systemowa to łatwo będzie ją wprowadzić stosownym zapisem np. w nowej ustawie  o polityce rozwoju,  oraz na tych, którzy uważają , że konieczne jest utworzenie agencji rozwoju regionalnego nowego typu, najlepiej na gruzach agencji obecnie działających, które powinny wypaść poza nawias nowej polityki regionalnej i w najlepszym razie powinny zostać pozostawione same sobie, z konsekwencją w postaci naturalnej weryfikacji rynkowej.
 

W trakcie seminarium przedstawiono następujące prezentacje:

1. Piotr Żuber, Dyrektor Departamentu Koordynacji Polityki Strukturalnej w MRR „Koncepcja nowej polityki regionalnej w Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2010 – 2020. Cele polityki regionalnej do 2020 r. System realizacji KSRR”
Dyrektor Żuber przedstawił KSRR jako element nowego systemu zarządzania rozwojem Polski. Przedstawił zasady nowej polityki regionalnej i jej cele w układzie przyjętym w Strategii a także obszernie omówił zaproponowany system realizacji celów Strategii, wraz z planem działań i przewidywanymi ramami finansowymi. Znaczna część wystąpienia Dyr. Żubera poświęcona była przewidzianemu w Strategii instytucjonalnemu systemowi wdrażania działań rozwojowych z propozycjami w zakresie przebudowy tego systemu.

2. Grzegorz Roman, Członek Zarządu Województwa Dolnośląskiego – „Z punktu widzenia Zarządu Województwa: Jakich instytucji wsparcia  rozwoju regionalnego potrzebuje samorząd wojewódzki?”
Wystąpienie Marszałka Grzegorza Romana stanowiło ciekawą projekcję problemów związanych z zarządzaniem województwem w tych przypadkach, w których zarządzanie wiąże się  z koniecznością podejmowania decyzji opartych na ocenie sytuacji pogłębionej wynikami  odpowiednich badań (naukowych, empirycznych). Okazało się, że brak odpowiednio zorganizowanego zaplecza badawczego jest jednym z większych problemów sprawowania władzy w naszym województwie. Jeśli miałyby być tworzone nowe rozwoju to powinny to być ośrodki o znacznym potencjale badawczym, zdolne do formułowania bądź opiniowania zamierzeń strategicznych.
 
3. Zbigniew Dynak, Dyrektor Departamentu Rozwoju Regionalnego w Urzędzie Marszałkowskim Województwa Dolnośląskiego – „Agencje Rozwoju Regionalnego jako partner samorządu wojewódzkiego. Zadania , zasady współpracy, obszary współdziałania”
Dyrektor Dynak zaprezentował liczne przykłady współpracy województwa dolnośląskiego z działającymi na jego terenie agencjami rozwoju regionalnego, wskazując przy tym na ścisłe powiązanie projektów realizowanych w ramach tej współpracy z celami Strategii Rozwoju Województwa Dolnośląskiego i priorytetami Regionalnego Programu Operacyjnego. Szczególnie interesujące były wskazania Dyrektora dotyczące zakresu merytorycznego współdziałania, obecnie stosowanych form współpracy i propozycje w tym zakresie na najbliższą przyszłość.
 
4. Luk Palmen, Prezes Zarządu InnoCo sp z o.o  - „Flandryjski organizacji instytucji wsparcia rozwoju regionalnego”
funkcjonowania instytucji wsparcia rozwoju regionalnego we Flandrii bywa wskazywany jako najbardziej odpowiadający polskim potrzebom rozwojowym. Luk Palmen przedstawił bardzo dobrą, precyzyjnie skonstruowaną prezentację, w której przedstawił flandryjski, wskazując przy tym na specyficzne belgijskie uwarunkowania przesądzające o wyborze tego modelu jako optymalnego dla Flandrii, nie omijając niedoskonałości i praktycznych problemów w jego wykorzystywaniu (mało przejrzysty podział kompetencji, wielość instytucji pośrednich podzielonych na odpowiadające za przedsiębiorczość i za sprawy społeczne, oddzielenie władz prowincji od realnych problemów poszczególnych grup społecznych).
 
5. Stanisław Ginda , Wiceprzewodniczący Stowarzyszenia EURADA  - „Agencje Rozwoju Regionalnego w Europie”
EURADA jest stowarzyszeniem agencji rozwoju regionalnego działających w Europie. Pan przewodniczący Stanisław Ginda przedstawił działania tej organizacji, zwłaszcza w zakresie sposobów wsparcia dla agencji regionalnych działających w krajach UE. Szczególnie ciekawa część wystąpienia przewodniczącego Gindy dotyczyła charakterystyki modeli instytucji polityki regionalnej działających w Wlk.Brytanii, Hiszpanii i we Włoszech. We wszystkich tych krajach w swoim czasie utworzono duże agencje jako podmioty prawa publicznego (na podstawie spec-ustaw), finansowane ze środków rządowych lub samorządowych, zaś obecnie we wszystkich przypadkach już wprowadzono lub przygotowuje się zasadnicze zmiany w tym zakresie, idące w kierunku tworzenia małych niezależnych od rządu (samorządu) agencji, ściśle związanych z lokalnym (regionalnym) środowiskiem.
 
6. Barbara Buryta, Menadżer Sieci – „Unia innowacji - przewodni projekt UE dla osiągnięcia celów strategii EUROPA 2020 w ramach priorytetu „Inteligentny rozwój – i innowacji” 
Pani Barbara Buryta scharakteryzowała nową strategię gospodarczą dla Unii Europejskiej przyjętą przez Radę w czerwcu 2010r pod hasłem EUROPA 2020. W nadchodzących latach wzrost w Europie ma być oparty na wiedzy, innowacjach i wykorzystywaniu działalności badawczo-rozwojowej do rozwiązywania głównych problemów cywilizacyjnych. W takim kontekście Pani Barbara przedstawiła zobowiązania Komisji Europejskiej na poziomie UE, zobowiązania krajów członkowskich oraz oczekiwane wymierne cele UE do 2020r. Ciekawym akcentem było wskazanie powiązań strategii EUROPA 2020 z KRSS 2010-2020.
 
7. Sławomir Hunek, Prezes Zarządu DARR S.A – „Koncepcja instytucji wsparcia rozwoju regionalnego nowego typu” (na podstawie opracowania pt. „Rola instytucji wspierających rozwój regionalny, w tym agencji rozwoju regionalnego, w systemie wdrażania nowej polityki regionalnej” autorstwa dr hab. Tomasza Parteki z Politechniki Gdańskiej)
Prezes Sławomir Hunek przedstawił koncepcję utworzenia instytucji wsparcia rozwoju regionalnego nowego typu opracowaną przez prof.T.Partekę z Politechniki Gdańskiej. Regionalne Agencje Partnerstwa (tak miałyby się nazywać nowe instytucje) byłyby podmiotami publicznymi, powoływanymi na podstawie odrębnej ustawy, całkowicie zintegrowanymi z podmiotami publicznymi (mrr, samorządy wojewódzkie) a ich działalność rozliczana byłaby na podstawie obserwacji wskaźników rozwojowych a nie ekonomicznych, charakterystycznych dla spółek prawa handlowego. Ważną częścią prezentacji było pokazanie cech Regionalnych Agencji Partnerstwa w zestawieniu z cechami charakteryzującymi działalność obecnych ARR. Najważniejsza jednak część wystąpienia dotyczyła zdefiniowanych w Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2010-2020 oczekiwań w zakresie zmian w systemie funkcjonowania instytucji wsparcia polityki rozwoju, w tym zmian dotyczących agencji rozwoju regionalnego. 
 
Po wysłuchaniu prezentacji uczestnicy seminarium rozpoczęli dyskusję skoncentrowaną wokół następujących zagadnień:
  • Czy i jak nasze Agencje powinny się zmienić, aby dostosować zasady działania do wymogów nowej polityki regionalnej i aby znaleźć swoje miejsce wśród instytucji wdrażających nową politykę regionalną?
  • Czy istniejące ramy prawne regulujące działalność agencji rozwoju regionalnego w Polsce sprzyjają, czy też przeciwnie - ograniczają możliwość wykorzystania ich potencjału dla  celów rozwojowych i czy w tym kontekście celowe byłoby przyjęcie nowych (jakich?) uregulowań prawnych np. w ramach nowej bądź nowelizowanej ustawy o polityce rozwoju.
  • Jaki jest zakres zadań, które istniejące agencje rozwoju regionalnego mogłyby wykonywać w perspektywie dziesięciu lat, których dotyczy Strategia?
Analiza wystąpień i poglądów zaprezentowanych przez uczestników dyskusji pozwala na sformułowanie następujących wniosków:
 
1. Za słuszne należy uznać podejście autorów KRSS 2010-2020, którzy  nie zakładają konieczności zaprojektowania nowego instytucjonalnego systemu wdrażania Strategii a jedynie dostosowanie istniejącego systemu instytucji wsparcia rozwoju regionalnego do nowych potrzeb poprzez:
  • proces certyfikacji instytucji wdrożeniowych poprzedzony odpowiednim audytem efektywnościowym, zaplanowanym od roku 2011
  • ujednolicenie sposobu działania tych instytucji i opracowanie minimalnych standardów usług zapewnianych przez instytucje wdrożeniowe,
2. Doświadczenia krajów starej Unii związane z przebiegiem i skutkami globalnego kryzysu finansowego z ostatnich kilku lat wskazują, że duże organizacje regionalne tworzone w oparciu o specjalne akty prawne, finansowane w ramach budżetów centralnych lub regionalnych mogą mieć trudności z realizacją stawianych im zadań, często nie spełniają oczekiwań społecznych i bywają postrzegane jako niepotrzebny balast dla finansów publicznych. W wielu krajach (Wlk.Brytania, Hiszpania, Włochy) planowana jest gruntowna reforma instytucji wsparcia rozwoju regionalnego idąca w kierunku tworzenie niewielkich organizacji niezależnych od rządu, elastycznie dostosowujących sposoby działania do bieżących potrzeb i mocno związanych ze środowiskami regionalnymi.
 
3. Istniejące w Polsce i działające od wielu lat agencje rozwoju regionalnego dysponują dużym potencjałem wynikającym z posiadanych zasobów materialnych, doświadczenia, kompetencji i wiedzy (know how), zatem mogą i powinny stać się kluczowymi ogniwami sieci instytucji wdrażających Krajową Strategię Rozwoju Regionalnego 2010-2020. Ewentualne zmiany organizacyjne w agencjach, związane z przyszłym procesem certyfikacji instytucji wsparcia powinny być wprowadzane stopniowo, aby zgromadzony potencjał można było wykorzystać maksymalnie efektywnie.
 
4. Propozycja powołania w Polsce Regionalnych Agencji Partnerstwa jako instytucji wsparcia rozwoju regionalnego nowego typu, tworzonych i działających w oparciu o jeden akt prawny, z budżetem, zarządem i zadaniami wyznaczanymi na regionalnym szczeblu politycznym (samorząd wojewódzki) nie znajduje uzasadnienia w potrzebach wynikających z przyjętego sieciowego sposobu wdrażania Krajowej Strategii Rozwoju Regionalnego 2010-2020 (multilevel governance).
 
5. Możliwość bezpośredniego powierzania instytucjom wsparcia rozwoju regionalnego zadań wynikających ze strategii wojewódzkich, istotnych dla społeczności regionalnych zasadniczo podniosłoby poziom wykorzystania potencjału tych instytucji dla celów rozwojowych. Dla osiągnięcia tego efektu potrzebna jest jednak inicjatywa legislacyjna nowelizująca prawo zamówień publicznych pod kątem odpowiedniego dostosowania uprawnień samorządu terytorialnego.
 
6. Zdolność do oferowania i realizacji usług wysoko specjalizowanych stanowi klucz do zacieśnienia współpracy agencji rozwoju regionalnego z samorządem wojewódzkim. Agencje muszą umieć znaleźć właściwą odpowiedź na wyzwania wynikające z regionalnych strategii rozwoju zarządzanych przez zarząd województwa. Specjalizacja i zdolność zapewnienia najwyższej jakości usług jest warunkiem użyteczności ARR. Specjalizowanie oferty rynkowej jest zatem nakazem, któremu agencje powinny się podporządkować nawet kosztem znacznego zawężenia zakresu podejmowanych działań.
 
Autor:Zespół Redakcyjny   , Współpraca: Sławomir Hunek Prezes Zarządu DARR S.A.


powrót | do góry | strona główna | kalendarium | regulamin serwisu | pliki cookies | kontakt
Portal jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

© 2005-2018 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości