Zielona Księga Inicjatyw Klastrowych
Przewodnik dla animatorów inicjatyw klastrowych w Polsce
Publikacja pt. „Przewodnik dla animatorów inicjatyw klastrowych w Polsce” jest skierowana przede wszystkim do osób zainteresowanych poszerzeniem swojej wiedzy z zakresu tworzenia i rozwijania klastra oraz zarządzania nim. Autorzy poradnika starali się przekazać czytelnikom praktyczne wskazówki w zakresie animowania, zarządzania lub też koordynowania skupiskami podmiotów gospodarczych i instytucji z nimi bezpośrednio lub pośrednio współpracującymi.
Publikacja została podzielona na trzy rozdziały, które poprzedza wprowadzenie wyjaśniające znaczenie podstawowych pojęć występujących w przewodniku. Pierwszy rozdział przedstawia wyzwania, przed którymi stoi polska gospodarka. Dotyka on spraw związanych z globalizacją gospodarki światowej, z rolą innowacji we współczesnej gospodarce, a także z obecnością Polski w Unii Europejskiej. Drugi rozdział porusza z kolei temat funkcjonowania zjawisk klastrowych z punktu widzenia różnych sektorów, a także przedstawia dotychczasowe doświadczenia polskich klastrów. Ostatni, trzeci rozdział przybliża zagadnienia związane z zarządzaniem inicjatywami klastrowymi. Autorzy szczególną uwagę poświęcili roli animatorów, którym w polskiej literaturze do tej pory nie poświęcało się zbyt wiele uwagi. Dużą zaletą przewodnika jest przystępny język i prosta, ułatwiająca nawigację struktura.
Klastry przemysłowe a przewagi konkurencyjne
Niniejszy raport kontynuuje dyskusję podejmowaną w poprzednich publikacjach z tego samego cyklu i prezentuje kierunki rozwoju polskiej gospodarki w kontekście silnych zawirowań obserwowanych w ostatnich latach w gospodarce światowej. Część publikacji poświęcono na przegląd inicjatyw klastrowych, dowodząc, że clustering stał się obecnie ważnym bodźcem dla innowacji. Na tej podstawie autorzy ekspertyzy sformułowali wniosek o potrzebie prowadzenia w Polsce odpowiedniej polityki wspierania klastrów, co znajduje również odzwierciedlenie w najnowszych nurtach polityki regionalnej Unii Europejskiej.
Raport zawiera pogłębioną analizę specyficznych typów struktur, czyli klastrów zorientowanych na wiedzę, a także opisuje ich rolę w nawiązywaniu i wzmacnianiu współpracy pomiędzy środowiskami naukowymi a biznesowymi. Efektywne więzi między nauką a gospodarką są niezwykle ważne dla kształtowania konkurencyjności w długiej perspektywie, ponieważ ułatwiają transfer wiedzy i komercjalizację wyników badań, a przy tym wspierają przedsiębiorczość i zwiększają zdolności technologiczne gospodarki. Z tego względu, w niniejszym raporcie poddano ocenie warunki niezbędne dla pojawienia się klastrów wiedzy w Polsce i wskazano pożądane cele polityki gospodarczej w tym zakresie. Ostatnia część raportu to krótkie podsumowanie oraz wstępne konkluzje na temat możliwych ścieżek rozwoju Polski i priorytetów polityki gospodarczej, które w czasie wychodzenia gospodarki światowej z globalnego kryzysu ekonomicznego mogą sprzyjać poprawie konkurencyjności i prowadzić do zwiększenia poziomu życia społeczeństwa.
„POLSKA Raport o konkurencyjności 2010. Klastry przemysłowe a przewagi konkurencyjne”, red. Marzenna Anna Weresa, wyd. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2010 (książka dostępna w księgarniach, cena: 38,90 zł)
Efektywny model funkcjonowania klastrów w skali kraju i regionu
Ekspertyza „Efektywny model funkcjonowania klastrów w skali kraju i regionu” autorstwa Alicji Sosnowskiej i Stanisława Łobejko została opracowana przy współudziale Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości. Raport został podzielony na pięć części. Pierwsza z nich prezentuje ewolucję teorii współpracy firm w regionie. Autorzy tego fragmentu ekspertyzy określają rolę pojedynczego przedsiębiorstwa w klastrze, a także opisują europejską politykę wspierania klastrów posługując się przy tym założeniami teorii klastrów według M. Portera. Druga część ekspertyzy skupia się na roli klastrów w polskiej gospodarce. Czytelnicy znajdą tutaj krótką historię tworzenia skupisk firm nad Wisłą, a także dowiedzą się, jakie wsparcie mogą uzyskać funkcjonujące w kraju klastry. Rozdział trzeci prezentuje wyniki badania ankietowego, którego celem było m.in. poznanie opinii firm na temat chęci przystąpienia do klastra, a także związanych z tym oczekiwań i obaw. W badaniu wzięło udział 120 przedsiębiorców uczestniczących w warsztatach i seminariach organizowanych przez PARP. Czwarta część opisuje modele tworzenia i funkcjonowania klastrów w Polsce, natomiast ostatni rozdział zawiera rekomendacje dla polityki wspierania klastrów. W formie załączników do raportu autorzy postanowili umieścić schemat funkcjonowania Wielkopolskiego Klastra Meblarskiego, a także listę klastrów funkcjonujących na terenie naszego kraju.
Rozwój struktur klastrowych w Polsce Wschodniej
Publikacja „Rozwój struktur klastrowych w Polsce Wschodniej”pod redakcją prof. dr hab. Bogusława Plawgo powstała na podstawie ekspertyz regionalnych, opracowanych na zlecenie Ministerstwa Rozwoju Regionalnego przez szereg specjalistów.Podział raportu na 17 rozdziałów został konsekwentnie podporządkowany koncepcji badań obejmujących cztery obszary analizy. W części pierwszej analizie poddano strukturę gospodarki regionów Polski Wschodniej z perspektywy występowania podmiotów, które mogą być zalążkami klastrów. Celem tej części badań było określenie w jakich miejscach występują skupiska firm z różnych branż na obszarze pięciu badanych województw (podlaskiego, lubelskiego, świętokrzyskiego, warmińsko-mazurskiego i podkarpackiego). Natomiast w drugiej części raportu autorzy zawarli analizę aktualnego stanu polityki regionalnej prowadzonej w wyżej wymienionych województwach Polski Wschodniej w kontekście koncepcji klastrów. Pięć rozdziałów poświęcono na wyniki badań zarówno dokumentów strategicznych poszczególnych regionów jak i wywiadów bezpośrednich dla poszczególnych województw, natomiast w siódmym rozdziale zaprezentowano – na podstawie zidentyfikowanych kierunków polityki regionalnej w poszczególnych województwach – potencjalne obszary kształtowania się ponadregionalnych struktur gospodarczych i związanych z nimi obszarów współpracy. W części trzeciej autorzy m.in. zaprezentowali przykłady dobrych praktyk, które mogłyby stanowić wzorzec czy inspirację do działań klastrowych w innych regionach. W następnych rozdziałach znalazły się wyniki kolejnych badań a wśród nich np. wnioski z analizy inicjatyw klastrowych we wszystkich województwach, wskazujące potencjalne obszary kształtowania się klastrów oraz pola współpracy ponadregionalnej, a także zestawienie dobrych praktyk inicjatyw klastrowych całej Polski Wschodniej. W ostatniej, czwartej części raportu autorzy zdecydowali się zamieścić prognozy na przyszłość w kontekście perspektywicznych klastrów Polski Wschodniej.
Jak rozwijać klaster – praktyczny przewodnik
Poradnik prezentuje działalność klastrów w Wielkiej Brytanii, jednak zawarte w nim informacje mogą posłużyć także klastrom ulokowanym na terenie innych państw. Publikacja zawiera omówienie strategii klastrów i ocenę ich rozwoju. Wydawnictwo przedstawia także poszczególne etapy cyklu rozwoju klastra, wymienia czynniki krytyczne oraz instrumenty wspierające jego działalność. Autorzy ekspertyzy nie zapomnieli zamieścić kilku przykładów opisujących różne fazy rozwoju klastrów w Europie i na świecie. Raport został przygotowany dla Departamentu Handlu i Przemysłu oraz angielskich Regionalnych Agencji Rozwoju (RDAs) przez firmę Ecotec Research & Consulting. Autorzy przewodnika zauważyli, że w literaturze branżowej dotychczas mało uwagi poświęcano czynnikom krytycznym dla rozwoju klastrów. Niniejszy dokument ma na celu wypełnić tę lukę i przedstawić rzetelną analizę oraz materiał badawczy, pomocne w rozwoju klastrów. Podejście przedstawione w niniejszym poradniku nie może zagwarantować sukcesu, ale działania polityki, opisywane w wydawnictwie pokazują najlepsze praktyki i powinny stanowić platformę lokalnych strategii klastrów w regionie.
InnoSupport: Wspieranie innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach
Przewodnik „InnoSupport:Wspieranie innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach” został podzielony na 12 rozdziałów, które zostały zaprojektowane oraz opracowane w taki sposób, aby posłużyły wspieraniu innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach poprzez ponadnarodowe partnerstwa. Podręcznik zawiera opisy podstawowych działań, które mają na celu wpieranie wprowadzania innowacji w firmach. Publikacja jest adresowana do osób (menedżerów, pracowników firm, szkoleniowców), które nie posiadają specjalistycznej wiedzy, ale zobowiązane są do rozpoczęcia działań mających na celu przekształcenie firmy w innowacyjne przedsiębiorstwo, oraz których zadaniem jest rozwój nowych innowacyjnych produktów i usług. Z lektury niniejszego opracowania skorzystają także studenci, profesjonalni trenerzy oraz konsultanci. Autorzy przewodnika położyli nacisk na przybliżenie czytelnikom kwestii związanych z innowacjami. Materiał informuje m.in. o konkretnych technikach i procesach, które mogą być zastosowane w przedsiębiorstwach planujących wdrożenie nowatorskich rozwiązań. Informacje na temat tego gdzie i w jaki sposób zaimplementować dane narzędzia mają pomóc w podejmowaniu decyzji, przed jakimi każdego dnia stają przedsiębiorcy. Z kolei opisane w publikacji przykłady oraz studia przypadków maja zilustrować praktyczne zastosowanie opisywanych technik. Tekst podręcznika został przetłumaczony z języka angielskiego na polski, a także wzbogacony o informacje dotyczące specyfiki polskich realiów gospodarczych.