publikacje, poradniki, raporty,

 

 Klastry w sektorach kreatywnych – motory rozwoju miast i regionów (pdf)

 

W ramach serii podręczników dla klastrów dotyczących różnych aspektów ich działań, Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości wydała kolejną pozycję, tym razem nt. klastrów w sektorach kreatywnych.  W publikacji omówiono specyfikę branż kreatywnych i ich rolę w rozwoju miast i regionów. Przedstawiono możliwości rozwoju podmiotów działających w tych branżach, równocześnie skupionych w strukturach klastrowych. Ciekawe są również opisy działań klastrów branż kreatywnych, funkcjonujących w kraju i zagranicą. 

więcej ...

 

 

 

 

Tworzenie wartości w klastrze (pdf)

 

Tematyką klastrów coraz częściej interesują się nie tylko przedsiębiorcy, ale także inne środowiska, w tym władze rządowe i samorządowe. Na klastry zwracają uwagę uczelnie wyższe, instytuty badawczo-rozwojowe. Uczestnictwo w klastrach staje się coraz bardziej atrakcyjne dla przedsiębiorstw. Ten ogólny wzrost zainteresowania, spowodowany w szczególności korzyściami z funkcjonowania w takiej strukturze, powoduje konieczność zastanowienia się jakie wartości są tworzone w klastrze.

więcej ...

 

 

 

 

Inicjatywy klastrowe: skuteczne działanie i strategiczny rozwój (pdf)

 

Niniejszy podręcznik to zbiór wiedzy, narzędzi, dobrych praktyk i sposobów działania, które będą pomocą dla inicjatyw klastrowych w zakresie przygotowania koncepcji rozwoju lub jej ewaluacji po kilku latach funkcjonowania.
Zakres merytoryczny publikacji został wypracowany na bazie konsultacji z przedstawicielami polskich inicjatyw klastrowych różnych branż, zarówno tradycyjnych, jak i wysoko technologicznych.

więcej...


 

 

 

Innowacje w klastrach. Jak chronić własność intelektualną? (pdf)

 

Rozwój polskich inicjatyw klastrowych nabiera coraz większego tempa. Intensyfikuje się współpraca środowisk biznesu, nauki oraz władz publicznych. W wyniku przepływu wiedzy i idei formalizowane są kolejne inicjatywy klastrowe, a te już istniejące stawiają sobie coraz ambitniejsze cele. Jest to niewątpliwie efekt skutecznego stymulowania klastrów przez instytucje odpowiedzialne za pobudzanie polskiej gospodarki. Tematem, który staje się niezwykle istotnym z perspektywy animatorów inicjatyw klastrowych, jest ochrona własności intelektualnej. 

wiecej ...

 

 

 

 

Korzystanie z własności intelektualnej w biznesie. Podręcznik dla izb handlowych oraz stowarzyszeń przedsiębiorców tworzących usługi w zakresie własności intelektualnej

Prawa własności intelektualnej dla klastrów (pdf)

Publikacja składa się z dwóch części poświęconych tematyce własności intelektualnej. Pierwsza z nich, zatytułowana Korzystanie z własności intelektualnej w biznesie: Podręcznik dla izb handlowych oraz stowarzyszeń przedsiębiorców tworzących usługi w zakresie własności intelektualnej (tytuł oryginału: Making Intellectual Property Work for Business: A handbook for chambers of commerce and business associations setting up intellectual property services), stanowi kompendium wiedzy i praktycznych poradnie zbędnych do efektywnego świadczenia usług w obszarze własności intelektualnej. Druga część publikacji pt. Prawa własności intelektualnej dla klastrów (tytuł oryginału: Intellectual Property Rights for clusters) przedstawia projekt dotyczący zarządzania własnością intelektualną w klastrach oraz wnioski sformułowane w wyniku jego realizacji.

więcej ...

 

Klastry jako instrumenty inicjujące prace badawczo-rozwojowe między Niemcami a Koreą (pdf)

Na publikację składają się prace dwie niemieckich ekspertów, które czerpiąc z wieloletnich doświadczeń niemieckich, podejmują z różnych perspektyw tematykę rozwoju i funkcjonowania klastrów.

Pierwsza część zatytułowana Klastry jako instrumenty inicjujące prace badawczo-rozwojowe między Niemcami a Koreą to efekt badań współpracy niemiecko-koreańskiej. Praca powstała w ramach działań Instytutu Innowacji i Techniki w Berlinie w 2009 roku, jako strategiczne rozważania niemieckiego Federalnego Ministerstwa Edukacji i Badań Rozwojowych na temat tego, czy i w jakiej formie istniejące już sieci współpracy oraz klastry w Niemczech i w Korei mogą w imieniu firm członkowskich prowadzić długoterminową współpracę w zakresie B+R.

więcej ...

 

 

 

 

Polityki klastrowe w Europie – przedsiębiorstwa, instytucje i zarządzanie (pdf)

Polityka klastrowa to zagadnienie, którego znaczenie stale rośnie i któremu poświęca się coraz więcej uwagi. Przyczyniło się do tego rozszerzenie Unii Europejskiej o kraje Europy Środkowej i Wschodniej oraz będące jego rezultatem wyzwolenie dynamicznych procesów dostosowawczych (np. w postaci przemieszczania się siły roboczej czy przenoszenia firm), które wywierają wpływ na istniejące i powstające klastry. Nowa sytuacja rodzi zapotrzebowanie na kompendia poświęcone polityce klastrowej w Europie, dlatego też Autorzy niniejszej książki starają się odpowiedzieć na najistotniejsze pytania z tego zakresu, ze szczególnym uwzględnieniem polityki ukierunkowanej na dynamikę klastra. 

więcej...

 

 

 

Ewaluacja polityki klastrowej Kraju Basków. Postklastrowa polityka innowacji (pdf)

Ewaluacja polityki klastrowej Kraju Basków to interesująca publikacja, która może być źródłem wiedzy dla wszystkich zaangażowanych w opracowanie i realizację polityki klastrowej w Polsce.
Książka jest efektem prac prowadzonych w ramach programu „Klastry a małe i średnie firmy”,prowadzonego od dziesięciu lat na Wydziale Nauk Ekonomicznych i Przedsiębiorczości Uniwersytetu w Deusto.

W ostatnich latach mocno zmienia się nasze rozumienie istoty klastrów i ich funkcjonowania. Publikacja Postklastrowa polityka innowacji prezentuje nowe koncepcje zależności między klastrami a ich otoczeniem oraz samego procesu zarządzania tymi specyficznymi organizacjami, takie jak metoda Analizy Sieci Wartości czy orkiestracja biznesowa.
 

więcej...

 

 

 

 

Przewodnik dla animatorów inicjatyw klastrowych w Polsce (pdf)

 

Czym w polskich warunkach są klastryi inicjatywy klastrowe? Jak skutecznie inicjować i prowadzić procesy współpracy gospodarczej w środowiskach lokalnych i regionalnych? Wskazując odpowiedzi na te pytania Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości przedstawia wznowienie wydanego po raz pierwszy w 2008 roku „Przewodnika dla animatorów inicjatyw klastrowych w Polsce”.

więcej...

 

 

 

 

 

 


Klastry w Polsce – raport z cyklu paneli dyskusyjnych

Wydanie I

Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości

Warszawa, 2012

W ciągu ostatnich kilku lat na „klastrowej mapie Polski” zaszły wyraźne zmiany. Powstało wiele nowych inicjatyw integrujących środowiska biznesu, nauki i administracji na poziomie lokalnym i regionalnym. Coraz więcej inicjatyw może pochwalić się sukcesami w takich dziedzinach, jak promocja, kształcenie pracowników, inwestycje czy rozwój nowych technologii.

Kilka lat temu, gdy klastry dopiero zaczęły się pojawiać, wiedzę i wzory działania czerpaliśmy głównie z doświadczeń zagranicznych. Dziś znaczna część animatorów i liderów klastrów może podzielić się własnymi doświadczeniami tym cenniejszymi, że zweryfikowanymi w polskich realiach, często odmiennych od szwedzkich, czy też brytyjskich.

Niniejsza publikacja stanowi zbiór wniosków z dyskusji prowadzonych podczas paneli dyskusyjnych, zorganizowanych w ramach przedsięwzięcia PARP Polskie klastry i polityka klastrowa. Od kwietnia 2011 do maja 2012 roku odbyło się sześć paneli poświęconych różnym tematom związanym z rozwojem inicjatyw klastrowych, np. działaniom podejmowanym w zakresie wzrostu innowacyjności klastra, promocji, ekspansji międzynarodowej, a także roli koordynatora, czy też planowania strategicznego.

W publikacji znajdują się m.in. wskazówki nt. roli i formy organizacyjnej koordynatora klastra. Jak potwierdzają animatorzy, formalizacja klastra, często wraz z upływem czasu i wzrostem skali działania, zachodzi w sposób naturalny. Organizacja klastra może być różna w zależności od rodzaju podmiotów tworzących inicjatywę, zakresu podejmowanych działań czy możliwości finansowych. Jeśli inicjatywa koncentruje się na działaniach miękkich, nastawionych na szkolenia, promocję czy doradztwo, to niezależnie od źródeł finansowania, może istnieć jako stowarzyszenie. Można je łatwo zarejestrować, a koszty funkcjonowania są stosunkowo niskie. Jeśli chce się realizować wspólne przedsięwzięcia inwestycyjne, zdecydowanie lepszą formą klastra wydają się być spółki kapitałowe prawa handlowego.

Przedstawione w raporcie wnioski z dyskusji panelistów wskazują, że w nadchodzących latach inicjatywy klastrowe staną przed ważnymi wyzwaniami. Jeśli mają się rozwijać, muszą generować zyski i korzyści. Muszą zatem zwrócić większą uwagę na planowanie swych działań długoterminowych. Jest to niezbędne do podejmowania przedsięwzięć na szerszą skalę, wymagających większej liczby podmiotów, większych zasobów i lepszego przygotowania. Istotne znaczenie ma też reorientacja pomocy publicznej w kierunku działalności innowacyjnej i badawczo-rozwojowej. W raporcie przedstawiono np. doświadczenia trzech inicjatyw klastrowych branży lotniczej, które działając wspólnie, spowodowały uruchomienie przez NCBiR programu badawczego na rzecz rozwoju technologii w branży lotniczej o wartości 500 mln zł.

W dziewiątym rozdziale raportu omówiono kwestie finansowania różnych działań klastrowych. Dotychczas głównym źródłem finansowania były programy wsparcia, przede wszystkim ze środków Unii Europejskiej.

Inicjatywa klastrowa docelowo powinna być w stanie finansować się sama. Już dziś wśród części inicjatyw klastrowych obserwujemy rosnącą zdolność do generowania środków własnych. Najłatwiejszy i najczęściej stosowany sposób to zbieranie składek członkowskich. Inny, to stosowanie preferencyjnych opłat za usług świadczone członkom klastra przez koordynatora, np. wspólne uczestnictwo w targach czy szkoleniach. Zaletą takiego sposobu finansowania jest to, że koszty ponoszą jedynie podmioty bezpośrednio zaangażowane w dane przedsięwzięcie. Inne źródła finansowania to np. środki powstałe w wyniku wynegocjowania niższych cen zakupu towarów i usług na rynkach zewnętrznych. Zdarzają się również przypadki, gdy członkowie inicjatywy przekazują określony procent wartościkażdej umowy, którą pozyskali dzięki członkostwu w klastrze, na jego rzecz. Wartosięgnąć do doświadczeń tych, którzy drogę przechodzenia od finansowania publicznego do komercyjnego już rozpoczęli.

Przytoczone przykłady to jedynie niektóre z zagadnień poruszanych podczas dyskusji i opisanych w niniejszej publikacji. Podejmowane kwestie zostały poparte przykładami rozwiązań stosowanych przez różne inicjatywy klastrowe w Polsce. Mimo, że zaprezentowane  dobre praktyki nie zawsze mogą być wprost przeniesione do innych inicjatyw, stanowią one cenne źródło inspiracji i podpowiedzi, w jakim kierunku podążać lub jakich błędów unikać. 

 

Innowacje i transfer technologii. Słownik pojęć
 
We współczesnym świecie wiedza w coraz szerszym zakresie zastępuje pracę i kapitał jako podstawowe źródło dobrobytu społecznego. Zdolność tworzenia wiedzy, a przede wszystkim jej przekształcania w nowe produkty, usługi i technologie decyduje o sukcesie rynkowym przedsiębiorstw i całej gospodarki. W tych warunkach kreatywność, innowacje i przedsiębiorczość stanowią rdzeń strategii rozwoju przedsiębiorstw i kształtowania dobrobytu narodów.
 
Obserwujemy dynamiczne przesuwanie struktur rozwiniętych gospodarek w kierunku przemysłów i usług bazujących na wiedzy (gospodarka oparta na wiedzy). Jednocześnie w postrzeganiu innowacji i procesu innowacyjnego odchodzimy od pojedynczego zdarzenia, na rzecz kompleksu zjawisk i zdarzeń tworzących nowe produkty, wzorce, technologie i usługi. Innowacja staje się w coraz większym zakresie zjawiskiem społecznie złożonym, skomplikowanym i trudnym. Przez lata innowacje były pojęciem kojarzonym ze sferą zmian technicznych; obecnie następuje ciągłe poszerzanie zakresu innowacji i innowacyjności na obszary usług, organizacji, marketingu, a nawet polityki i zjawisk społecznych.
 
Dynamika współczesnych zmian gospodarczych, technologicznych i społecznych wymusza myślenie w kategoriach schumpeterowskiej twórczej destrukcji. Jednocześnie innowacje, spinając ze sobą sfery nauki, techniki, produkcji, zarządzania i polityki, koncentrują w sobie cechy wszystkich tych obszarów.

Pobierz słownik

 

 

 

Umowy jako prawne narzędzie transferu innowacji

„Umowy jako prawne narzędzie transferu technologii" to publikacja dostarczająca niezbędnych informacji związanych z prawnymi aspektami transferu technologii. Niniejsze opracowanie ma funkcjonalną, dwuczęściową strukturę. W pierwszej części, którą można umownie określić jako „teoretyczną”, zawarto elementarne wiadomości z zakresu będącegoprzedmiotem publikacjiumów rozumianych jako prawne narzędzie transferu innowacji(określanego także jakotransfer technologii).

Jest to kompendium wiedzy niezbędnejdo prawidłowego posługiwania się tak skomplikowanym narzędziem, jakim są kontrakty prawa cywilnego.Z kolei druga część opracowania zawiera wzory umów służących do transferu technologii.

Pobierz publikację.

 

 

 

Zielona Księga Inicjatyw Klastrowych

Niniejsza Zielona Księga Inicjatyw Klastrowych jest pionierskim opracowaniem, mającym na celu uzupełnienie tej luki. Po raz pierwszy przeprowadzono badanie danych na podstawie dużej grupy wybranych IK. Uzyskane dane pozwalają na analizę różnych form IK, ich ewolucji w czasie oraz niektórych czynników, które wydają się mieć wpływ na sukces, lub porażkę IK.
 
Ponieważ ograniczona ilość danych uniemożliwia dokonanie ostatecznych ustaleń dotyczących wyników IK, Zielona Księga dostarcza bardziej przydatnych i sugestywnych dowodów. Zawiera bardziej szczegółowy opis niektórych aspektów IK, które z doświadczenia są istotne dla osiągnięcia sukcesu.

Inicjatywy Klastrowe w gospodarkach rozwijających się i w fazie transformacji
 
Celem niniejszego raportu jest przedstawienie podstaw poprawy jakości Inicjatyw Klastrowych (IK), aby można je było wykorzystać jako narzędzie wspomagające rozwój gospodarczy. Na podstawie systematycznej analizy najlepszych dostępnych danych, pragniemy stworzyć wzorzec obecnych praktyk (benchmarking), bazujących na wspólnych doświadczeniach w kluczowych obszarach związanych z operacyjną i organizacyjną strukturą IK. Jest to ambitny cel, lecz pojawia się także wątpliwość w szerszym zakresie – czy IK są odpowiednim narzędziem dla rozwoju gospodarczego.

Pobierz obie publikacje

 

Klastry przemysłowe a przewagi konkurencyjne

Niniejszy raport kontynuuje dyskusję podejmowaną w poprzednich publikacjach z tego samego cyklu i prezentuje kierunki rozwoju polskiej gospodarki w kontekście silnych zawirowań obserwowanych w ostatnich latach w gospodarce światowej. Część publikacji poświęcono na przegląd inicjatyw klastrowych, dowodząc, że clustering stał się obecnie ważnym bodźcem dla innowacji. Na tej podstawie autorzy ekspertyzy sformułowali wniosek o potrzebie prowadzenia w Polsce odpowiedniej polityki wspierania klastrów, co znajduje również odzwierciedlenie w najnowszych nurtach polityki regionalnej Unii Europejskiej.

Raport zawiera pogłębioną analizę specyficznych typów struktur, czyli klastrów zorientowanych na wiedzę, a także opisuje ich rolę w nawiązywaniu i wzmacnianiu współpracy pomiędzy środowiskami naukowymi a biznesowymi. Efektywne więzi między nauką a gospodarką są niezwykle ważne dla kształtowania konkurencyjności w długiej perspektywie, ponieważ ułatwiają transfer wiedzy i komercjalizację wyników badań, a przy tym wspierają przedsiębiorczość i zwiększają zdolności technologiczne gospodarki. Z tego względu, w niniejszym raporcie poddano ocenie warunki niezbędne dla pojawienia się klastrów wiedzy w Polsce i wskazano pożądane cele polityki gospodarczej w tym zakresie. Ostatnia część raportu to krótkie podsumowanie oraz wstępne konkluzje na temat możliwych ścieżek rozwoju Polski i priorytetów polityki gospodarczej, które w czasie wychodzenia gospodarki światowej z globalnego kryzysu ekonomicznego mogą sprzyjać poprawie konkurencyjności i prowadzić do zwiększenia poziomu życia społeczeństwa.

„POLSKA Raport o konkurencyjności 2010. Klastry przemysłowe a przewagi konkurencyjne”, red. Marzenna Anna Weresa, wyd. Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Warszawa 2010.

 

Rozwój struktur klastrowych w Polsce Wschodniej

Publikacja „Rozwój struktur klastrowych w Polsce Wschodniej”pod redakcją prof. dr hab. Bogusława Plawgo powstała na podstawie ekspertyz regionalnych, opracowanych na zlecenie Ministerstwa Rozwoju Regionalnego przez szereg specjalistów.Podział raportu na 17 rozdziałów został konsekwentnie podporządkowany koncepcji badań obejmujących cztery obszary analizy. W części pierwszej analizie poddano strukturę gospodarki regionów Polski Wschodniej z perspektywy występowania podmiotów, które mogą być zalążkami klastrów. Celem tej części badań było określenie w jakich miejscach występują skupiska firm z różnych branż na obszarze pięciu badanych województw (podlaskiego, lubelskiego, świętokrzyskiego, warmińsko-mazurskiego i podkarpackiego). Natomiast w drugiej części raportu autorzy zawarli analizę aktualnego stanu polityki regionalnej prowadzonej w wyżej wymienionych województwach Polski Wschodniej w kontekście koncepcji klastrów. Pięć rozdziałów poświęcono na wyniki badań zarówno dokumentów strategicznych poszczególnych regionów jak i wywiadów bezpośrednich dla poszczególnych województw, natomiast w siódmym rozdziale zaprezentowano – na podstawie zidentyfikowanych kierunków polityki regionalnej w poszczególnych województwach – potencjalne obszary kształtowania się ponadregionalnych struktur gospodarczych i związanych z nimi obszarów współpracy. W części trzeciej autorzy m.in. zaprezentowali przykłady dobrych praktyk, które mogłyby stanowić wzorzec czy inspirację do działań klastrowych w innych regionach. W następnych rozdziałach znalazły się wyniki kolejnych badań a wśród nich np. wnioski z analizy inicjatyw klastrowych we wszystkich województwach, wskazujące potencjalne obszary kształtowania się klastrów oraz pola współpracy ponadregionalnej, a także zestawienie dobrych praktyk inicjatyw klastrowych całej Polski Wschodniej. W ostatniej, czwartej części raportu autorzy zdecydowali się zamieścić prognozy na przyszłość w kontekście perspektywicznych klastrów Polski Wschodniej.

Pobierz przewodnik

Jak rozwijać klaster – praktyczny przewodnik

Poradnik prezentuje działalność klastrów w Wielkiej Brytanii, jednak zawarte w nim informacje mogą posłużyć także klastrom ulokowanym na terenie innych państw. Publikacja zawiera omówienie strategii klastrów i ocenę ich rozwoju. Wydawnictwo przedstawia także poszczególne etapy cyklu rozwoju klastra, wymienia czynniki krytyczne oraz instrumenty wspierające jego działalność. Autorzy ekspertyzy nie zapomnieli zamieścić kilku przykładów opisujących różne fazy rozwoju klastrów w Europie i na świecie. Raport został przygotowany dla Departamentu Handlu i Przemysłu oraz angielskich Regionalnych Agencji Rozwoju (RDAs). Autorzy przewodnika zauważyli, że w literaturze branżowej dotychczas mało uwagi poświęcano czynnikom krytycznym dla rozwoju klastrów. Niniejszy dokument ma na celu wypełnić tę lukę i  przedstawić rzetelną analizę oraz materiał badawczy, pomocne w rozwoju klastrów. Podejście przedstawione w niniejszym poradniku nie może zagwarantować sukcesu, ale działania polityki, opisywane w wydawnictwie pokazują najlepsze praktyki i powinny stanowić platformę lokalnych strategii klastrów w regionie.

Pobierz przewodnik

InnoSupport: Wspieranie innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach

Przewodnik „InnoSupport:Wspieranie innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach” został podzielony na 12 rozdziałów, które zostały zaprojektowane oraz opracowane w taki sposób, aby posłużyły wspieraniu innowacji w małych i średnich przedsiębiorstwach poprzez ponadnarodowe partnerstwa. Podręcznik zawiera opisy podstawowych działań, które mają na celu wpieranie wprowadzania innowacji w firmach. Publikacja jest adresowana do osób (menedżerów, pracowników firm, szkoleniowców), które nie posiadają specjalistycznej wiedzy, ale zobowiązane są do rozpoczęcia działań mających na celu przekształcenie firmy w innowacyjne przedsiębiorstwo, oraz których zadaniem jest rozwój nowych innowacyjnych produktów i usług. Z lektury niniejszego opracowania skorzystają także studenci, profesjonalni trenerzy oraz konsultanci. Autorzy przewodnika położyli nacisk na przybliżenie czytelnikom kwestii związanych z innowacjami. Materiał informuje m.in. o konkretnych technikach i procesach, które mogą być zastosowane w przedsiębiorstwach planujących wdrożenie nowatorskich rozwiązań. Informacje na temat tego gdzie i w jaki sposób zaimplementować dane narzędzia mają pomóc w podejmowaniu decyzji, przed jakimi każdego dnia stają przedsiębiorcy. Z kolei opisane w publikacji przykłady oraz studia przypadków maja  zilustrować praktyczne zastosowanie opisywanych technik. Tekst podręcznika został przetłumaczony z języka angielskiego na polski, a także wzbogacony o informacje dotyczące specyfiki polskich realiów gospodarczych.

Pobierz przewodnik


powrót | do góry | strona główna | mapa serwisu | kalendarium | regulamin serwisu | kontakt
Portal jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

© 2005-2018 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości