W województwie łódzkim w 2006 roku swoją działalność prowadziło 241,2 tys. podmiotów gospodarczych. Działalność przedsiębiorstw produkcyjnych obejmuje głównie produkcję odzieży, tkanin, artykułów spożywczych, napojów, mebli i gotowych wyrobów metalowych oraz wyprawianie i barwienie skór. Dużą dynamiką rozwoju wyróżniają się: przemysł farmaceutyczny oraz produkcja materiałów budowlanych. Istotne znaczenie dla gospodarki regionu odgrywa Piotrkowsko- Bełchatowski Okręg Przemysłowy m.in. z Kopalnią Węgla Brunatnego Bełchatów oraz Elektrownią Bełchatów.

W województwie łódzkim w 2006 roku działało 76 jednostek naukowo-badawczych (łącznie z uczelniami), co stanowiło 7% ogólnej liczby tych jednostek w Polsce. Pod względem liczby jednostek naukowo-badawczych przypadających na 1000 podmiotów gospodarczych województwo zajęło 4 miejsce w kraju.

Bełchatowsko Kleszczowski Park Przemysłowo Technologiczny Sp. z o.o. (BKPPT) funkcjonuje od marca 2003 r. Inicjatorem przedsięwzięcia była gmina miejska Bełchatów. Udziałowcami BKPPT Sp. z o.o. są samorządy terytorialne (Starostwo Powiatowe w Bełchatowie, gmina miejska Bełchatów, gmina Kluki, gmina Rząśnia), Fundacja Rozwoju Gminy Kleszczów, przedsiębiorstwa (BOT Elektrownia „Bełchatów” S.A., Kopalnia Węgla Brunatnego „Bełchatów” S.A.) oraz Politechnika Łódzka. Struktura udziałowców przedstawia się następująco:

• urząd miasta – 32,3%
• Agencja Rozwoju Regionalnego – 23,3%
• przedsiębiorstwa – 22,2%
• uczelnia wyższa – 22,2%

Misją parku jest przełamanie monokulturowego charakteru bełchatowskiego przemysłu, doprowadzenie do gospodarczego wzrostu regionu i zmniejszenia bezrobocia, poprzez kreowanie i rozwijanie przemysłu zaawansowanych technologii, wspieranie transferu i komercjalizacji technologii, stymulowanie procesów innowacyjnych oraz szeroko rozumianej przedsiębiorczości.

Celem BKPPT Sp. z o.o. jest pobudzanie lokalnej przedsiębiorczości i kreowanie nowych miejsc pracy przez zapewnienie przedsiębiorcom korzystnych warunków do prowadzenia działalności gospodarczej dzięki efektywnemu zarządzaniu majątkiem produkcyjnym oraz świadczeniu usług infrastrukturalnych i doradczych, a także stworzenie atrakcyjnych lokalnych warunków do podejmowania działalności gospodarczej i inwestowania także dla inwestorów zewnętrznych.

Na pytanie o główne cele działalności parku zostały wskazane: promocja przedsiębiorczości wśród naukowców, zapewnienie dogodnych warunków rozwojowych firmom technologicznym, wsparcie rozwoju gospodarczego regionu, umożliwienie lepszej współpracy świata nauki i biznesu, przyspieszenie procesów komercjalizacji wiedzy oraz promocja regionu.

Zakres czasowy przyjętej strategii rozwojowej parku to lata 2006-2012. Do 2012 r. park zamierza osiągnąć następujące mierzalne cele strategiczne:

• powierzchnia inkubatora – 10.000 m2
• utworzenie 23 nowych miejsc pracy w parku
• wprowadzenie 45 nowych przedsiębiorstw do parku
• pozyskanie 4 nowych inwestorów ulokowanych w strefie
• wprowadzenie 11 nowych produktów, 19 innowacji, 2 technologii przez przedsiębiorstwa funkcjonujące w parku
• środki zainwestowane przez przedsiębiorstwa zewnętrzne w rozwój parku w wysokości ok. 2 - 2,6 mln zł
• pozyskanie środków finansowych na rozwój infrastruktury społecznej i technologicznej parku – ok. 7 mln zł

W parku prowadzony jest monitoring osiągniętych sukcesów, realizacji celów zawartych w strategii rozwojowej oraz rozwoju firm – lokatorów parku. Ankietowane firmy (zlokalizowane parku) wysoko oceniają jakość zarządzania parkiem.

Park działa w formie spółki z o.o. na zasadach non-profit. W umowie spółki figuruje zapis, iż spółka do 2012 r. będzie przeznaczać cały zysk na cele rozwojowe.

BKPPT Sp. z o.o. posiada w swojej ofercie tereny inwestycyjne, świadczy usługi doradcze, informacyjne i szkoleniowe w ramach KSU. Ponadto wynajmuje powierzchnię w ramach Inkubatora Technologicznego oraz świadczy usługi azotonasiarczania gazowego oraz nanoszenia warstwy na implanty medyczne. Park nie ma określonej specjalizacji branżowej. Docelowo nastawiony jest na rozwój takich branż jak ICT, elektronika i telekomunikacja.

Zasoby rzeczowe:

Park zajmuje powierzchnię 383.722 ha, w tym część uzbrojona i gotowa do użytkowania stanowi 68% (260,3 ha). Powierzchnia wykorzystywana przez park wynosi 59,3 ha, a jej udział w powierzchni całkowitej parku – 15%. Powierzchnia działek inwestycyjnych stanowi 83% powierzchni całkowitej parku (319,6 ha) zaś tereny rekreacyjne i zielone – 52% (198,9 ha). Na działalność B+R przeznaczone są 2 ha (1%) powierzchni parku. Projekt architektoniczny zagospodarowania przestrzeni parku jest w trakcie tworzenia. Powierzchnia biurowa całkowita parku wynosi 190 m2. Powierzchnia biurowa parku jest wykorzystana w 100% i w całości przeznaczona pod wynajem.

Zasoby kadrowe:

W 2005 r. zatrudnienie w parku wynosiło 5,5 etatu zaś w 2006 r. – 10 etatów. W 2007 r. w podmiocie zarządzającym parkiem zatrudnionych było w sumie 14 osób (12 etatów na umowę o pracę i 2 osoby zatrudnione na umowę zlecenie), z czego 2 stanowią kadrę zarządzającą, a 3 osoby – personel administracyjny i techniczny. Wśród zatrudnionych osób 2 osoby mają tytuł naukowy doktora i są jednocześnie pracownikami uczelni wyższych, a 2 osoby zatrudnione w parku mają wykształcenie wyższe techniczne.

Zasoby finansowe:

Kapitał założycielski spółki wynosi 7.710 tys. zł. Szacuje się, iż wartość pomocy publicznej uzyskanej w ostatnich 3 latach przez park wynosi ok. 3,8 mln zł, z czego ok. 60% (2,33 mln zł) przeznaczona była na rozbudowę infrastruktury. Około 12% (470 tys. zł) środków z pomocy publicznej wydatkowane było na działalność usługową, zaś 6% (219 tys. zł) – na pomoc doradczą.

W strukturze przychodów największy udział (ok. 62%) mają środki pochodzące z funduszy Unii Europejskiej lub granty z innych organizacji międzynarodowych. Przychód z najmu stanowi ok. 6% przychodów parku, natomiast inne opłaty od firm-lokatorów – 2%. Dotacje (subsydia) z budżetu JST lub z budżetu państwa stanowią 20% udziału w strukturze przychodów, zaś kredyty i pożyczki – ok. 10%.

W strukturze kosztów parku 29% udziału mają wynagrodzenia, 22% — koszty zakończonych prac rozwojowych, w całości związanych z przemysłem wysokiej techniki, a ok. 0,3% — koszty promocji.

W parku zlokalizowane są 32 firmy. Przedsiębiorstwa zaczęły funkcjonować w parku w 2007 r. Wśród firm działających w parku wyróżnić można 1 firmę – inwestora strategicznego oraz 1 firmę zagraniczną. 1 firma działa w sektorze średnio-wysokiej techniki, a wysoką technikę reprezentuje 6 firm lokatorskich (19%). Spośród 32 przedsiębiorstw zlokalizowanych w parku 7 firm można uznać za innowacyjne (ok. 22%). Firmy innowacyjne, w odróżnieniu od pozostałych firm w parku, prowadzą własną działalność badawczo-rozwojową. Ścisłe powiązania z uczelnią mają 2 przedsiębiorstwa działające w parku – tzw. firmy spin-off (6%). Zdecydowaną większość lokatorów parku stanowią przedsiębiorstwa krajowe (88%). W parku funkcjonuje 1 lokalne przedsiębiorstwo strategiczne, 2 firmy z regionu i 1 firma z zagranicy.

W latach 2005-2007 odnotowano 13 nowych zgłoszeń do Inkubatora: 3 zgłoszenia w 2006 r. i 10 zgłoszeń w 2007 r. Do tej pory inkubator opuściły 3 firmy. Przeciętny czas przebywania w Inkubatorze można oszacować na 6 miesięcy. Przedsiębiorstwa zlokalizowane w Inkubatorze działającym w parku to w zdecydowanej większości firmy lokatorskie (9 firm); jedynie jedna firma to tzw. firma strategiczna.

Park ma w swojej ofercie 11 rodzajów usług; 64% z nich oferuje swoim lokatorom bezpłatnie. Należą do nich:

• obsługa prawna
• doradztwo technologiczne (z opcją częściowo odpłatnie i po cenach rynkowych)
• doradztwo z zakresu zarządzania (z opcją po cenach rynkowych)
• szkolenia personelu (z opcją po cenach rynkowych)
• pomoc w zdobywaniu finansowania (venture capital, kredyty) (z opcją po cenach rynkowych)
• doradztwo w zakresie wdrażania nowych usług i produktów
• pośredniczenie w kontaktach między przedsiębiorstwami a naukowcami

Park oferuje częściowo odpłatnie 5 typów usług (45% spośród oferowanych przez park): doradztwo technologiczne, przygotowanie wniosków do programów wspierających innowacyjność (Programy Ramowe UE, programy PARP) i badania zdolności patentowej, pomoc w tworzeniu i uruchamianiu nowych firm technologicznych, przygotowywania analiz rynku oraz promocja, reklama i marketing. Park oferuje po cenach rynkowych 5 typów usług (45% spośród oferowanych przez park).

Ankietowane firmy (zlokalizowane parku) wysoko oceniają stopień dopasowania oferty parku do ich potrzeb. Bardzo dobrze i dobrze firmy oceniają obsługę prawną, doradztwo technologiczne oraz doradztwo z zakresu zarządzania, a także przygotowanie wniosków do programów wspierających innowacyjność (Programy Ramowe UE, programy PARP), badania zdolności patentowej, pomoc w tworzeniu i uruchamianiu firmy oraz przygotowywanie analiz rynku.

W ramach parku działają Centrum Transferu Technologii, Inkubator Przedsiębiorczości oraz Inkubator Technologiczny. Dostępne są sale konferencyjne i dydaktyczne. Ponadto w parku funkcjonują 2 piony:

1) Pion Transferu Technologii, w ramach którego oferowane są:

• tereny inwestycyjne
• wynajem powierzchni w ramach inkubatora technologicznego
• usługi informacyjne
• usługi szkoleniowe
• usługi doradcze ogólne
• usługi doradcze proinnowacyjne

2) Pion Badawczo-Wdrożeniowy, w ramach którego oferowane są:

• technologia azotonasiarczania
• technologia nanoszenia warstwy diamentów na implanty medyczne

W parku działa Centrum Transferu Technologii. W ramach realizowanych szkoleń dla lokatorów i potencjalnych lokatorów park przeprowadził w 2007 r. jedno szkolenie z transferu technologii. Z przeprowadzonych badań wynika, iż do tej pory w wyniku współpracy z parkiem firmy lokatorskie zgłosiły 4 znaki towarowe i dokonały 1 zgłoszenia patentowego do Europejskiego Urzędu Patentowego (EPO) w 2007 r.

W ostatnich 3 latach na rozwój infrastruktury technicznej park pozyskał w formie grantów czy dotacji w sumie 2,33 mln zł – 12% (285 tys. zł) w 2006 r. i 88% (2.048 tys. zł) w 2007 r. Udział tych środków w wydatkach inwestycyjnych parku z ostatnich 3 lat ogółem (ok. 3,1 mln zł) wynosi 75%.

W okresie 2005-2007 w parku ulokowały się w sumie 32 firmy – wszystkie w 2007 r. W 2005 r. i 2006 r. w parku nie ulokowała się w parku żadna firma. W latach 2005-2007 odnotowano 13 nowych zgłoszeń do Inkubatora: 3 zgłoszenia w 2006 r. i 10 zgłoszeń w 2007 r. Do tej pory Inkubator opuściły 3 firmy.

Do działań związanych z promocją parku oddelegowana jest jedna osoba (1 etat). Park promuje się w różnorodny sposób, poprzez:

• wystawiennictwo na targach,
• foldery informacyjne,
• ogłoszenia w serwisach internetowych,
• udział w konferencjach,
• ogłoszenia w gazetach branżowych.

W 2007 r. ofertę parku prezentowano na 12 konferencjach lub seminariach. Park ma własną stronę internetową: http://www.ppt.belchatow.pl, na którą w ciągu ostatniego roku odnotowano 44.073 wejść. Strona internetowa parku jest estetyczna i zawiera wiele istotnych i aktualnych informacji dotyczących działalności parku, choć trudno dotrzeć do informacji najbardziej istotnych z punktu widzenia firm, czyli do oferty parku.

Przy wyszukiwaniu stron internetowych w serwisie www.google.com dla zapytania „Bełchatowsko Kleszczowski Park Przemysłowo Technologiczny Sp. z o.o.” pojawia się ok. 101 wyników.

Park należy do sieci KSU (Krajowy System Usług dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw), KSI (Krajowa Sieć Innowacji), SOOIPP (Stowarzyszenie Organizatorów Ośrodków Innowacji i Przedsiębiorczości w Polsce) oraz do Powiatowej Izby Przemysłowej.

Najsilniejsze powiązania park ma z instytucjami rządowymi i samorządowymi, szkołami wyższymi oraz niezależnymi ekspertami (park współpracuje z 4 szkołami i z 20 ekspertami). Od momentu zaistnienia park otrzymał wsparcie ze strony władz samorządowych w postaci: finansowania działalności (subwencje, dotacje), ulg podatkowych, wsparcia merytorycznego i zarządzania oraz promocji parku.

Pod względem intensywności i użyteczności współpracy na drugim miejscu plasują się parki technologiczne (w liczbie 4) oraz firmy konsultingowe (4). Współpracę z instytucjami badawczorozwojowymi oraz centrami transferu technologii park ocenia jako średnio-intensywną; słabsze powiązania park posiada z agencjami rozwoju regionalnego (z wyjątkiem RIF).

Podsumowanie funkcjonowania parku w opisanych obszarach mierzone wskaźnikami subsyntetycznymi przedstawia poniższy wykres.

Wykres 1. Wartości wskaźników subsyntetycznych w poszczególnych obszarach



Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych