W 2006 roku w Małopolsce działalność gospodarczą prowadziło 289 tys. podmiotów gospodarczych. W Krakowie i podregionie krakowskim zarejestrowanych było 72% ogólnej liczby jednostek gospodarczych z województwa. Największą rolę w tym przemyśle regionu odgrywają sektory: spożywczy (w tym tytoniowy), obuwniczy, elektromaszynowy, chemiczny, petrochemiczny i metalowy. Co raz mniejsze znaczenie odgrywa przemysł ciężki. Prężnie natomiast rozwijają się branże wysokich technologii. Województwo małopolskie jest najważniejszym w Polsce producentem kabli, komputerów i wyrobów tytoniowych, odgrywa też istotną rolę na rynku produktów farmaceutycznych, poligrafii, paliw, a także wyrobów spożywczych. Małopolska pod względem liczby jednostek naukowo-badawczych oraz liczby jednostek naukowo-badawczych przypadających na 1000 podmiotów gospodarczych uplasowała się na 3 miejscu w Polsce. W 2006 roku działało tu 96 jednostek naukowo-badawczych (łącznie z uczelniami), co stanowiło 9% ogólnej liczby tych jednostek w Polsce.

Tarnowski Park Naukowo-Technologiczny powstał w 2005 roku. Założycielem parku jest Tarnowska Agencja Rozwoju Regionalnego (TARR), która posiada 100% udziału w parku i jest jednostką nim zarządzającą. Głównymi akcjonariuszami agencji są natomiast Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego (78,37%) oraz Małopolska Agencja Rozwoju Regionalnego i to te 2 instytucje w rzeczywistości mają największy wpływ na działalność parku.

W ramach parku działa Wszechnica Edukacyjna, Zespół Informatyczny świadczący usługi doradztwa dla firm w zakresie technologii ICT oraz inkubator przedsiębiorczości. Planowane jest otwarcie inkubatora technologicznego, jednak żadne konkretne działania nie zostały dotychczas podjęte.

Główne cele parku to:

• zapewnienie dogodnych warunków rozwoju firmom technologicznym,
• umożliwienie lepszej współpracy świata nauki i biznesu,
• przyspieszenie procesów komercjalizacji wiedzy.

Główne obszary dalszego rozwoju parku związane są z branżą mechaniczną, informatyczną oraz chemiczną. Branża mechaniczna rozwija się dzięki kontaktom z Wydziałem Mechanicznym Politechniki Krakowskiej oraz z lokalizacją firmy BUMAR w regionie. Branża chemiczna w Tarnowie to głównie produkcja plastiku i związany z nią Klaster „Dolina Plastikowa”. Park ma również ambicje wspierania i rozwijania branży medycznej. Corocznie TARR organizuje jest Krajowy Kongres Ekologiczny Eko-Med, pod auspicjami Światowej Organizacji Zdrowia. Nie można jednak powiedzieć, że park ma jasno określoną specjalizację, ponieważ wymienione branże nie uzupełniają się.

Park posiada Radę Naukową, w której skład wchodzą naukowcy, działacze samorządowi oraz przedstawiciele innych podmiotów związanych z Tarnowem, takich jak jednostki badawczo-rozwojowe czy Terenowy Bank Danych – Polska. Zadania rady to wyznaczanie kierunków działań parku oraz ocena wniosków o przyjęcie do parku.

Park współpracuje głównie z niezależnymi ekspertami w ramach realizowanych projektów oraz z uczelniami: Politechniką Krakowską, Uniwersytetem Jagiellońskim, Akademią Górniczo-Hutniczą oraz Państwową Wyższą Szkołą Zawodową w Tarnowie. Stanowi to zaplecze naukowe dla jego funkcjonowania.

Większość projektów realizowanych przez park dotyczy rozwoju przedsiębiorczości, a w mniejszym stopniu innowacyjności i transferu technologii.

Zasoby rzeczowe:

W chwili obecnej park wynajmuje głównie biura w ramach inkubatora przedsiębiorczości. Inkubator mieści się w dwóch budynkach. Pierwsza lokalizacja to siedziba TARR, drugi obiekt znajduje się przy rynku tarnowskim. W sumie powierzchnia biurowa pod wynajem wynosi 484 m2, z czego 93% jest wykorzystanych. W ostatnim czasie przedstawicielom parku udało się podpisać umowy przedwstępne na zakup 5 ha pod działki inwestycyjne. Wykup gruntów jest w tym rejonie problematyczny, ponieważ mamy do czynienia z dużym rozdrobnieniem gospodarstw, tak więc aby kupić jeden większy fragment gruntu należy podpisać umowy z wieloma właścicielami. Park udostępnia sale konferencyjne oraz pracownie komputerowe. Planowane jest przeprowadzenie remontu istniejących sal konferencyjnych oraz wybudowanie hal produkcyjnych i magazynowych. Park nie uzyskał finansowania na rozwój infrastruktury, dlatego zdecydował się na zorientowanie swojej działalności na usługi doradcze i wspierające przedsiębiorczość. Planuje się dalszy wykup gruntów i przygotowanie działek dla inwestorów. Park planuje następnie sprzedawać uzbrojone działki, aby zdobyć środki na dalsze inwestycje.

Zasoby kadrowe:

5 osób w TARR zajmuje się zarządzaniem parkiem. W latach 2005-2007 liczba osób zajmujących się parkiem spadła z 7 do 5.

Zasoby finansowe:

Przez ostatnie 3 lata park ponosił straty. Główne źródła przychodów to środki z funduszy strukturalnych, otrzymane na realizację projektów „miękkich” oraz przychody z wynajmu powierzchni.

W chwili obecnej w parku zlokalizowanych jest 18 przedsiębiorstw. 15 z nich znajduje się w inkubatorze. Są to przedsiębiorstwa małe, zatrudniające od 1 do 9 osób. Większość działa lokalnie. Firmy te nie są związane z planowaną specjalizacją parku.

Ponieważ park działa w ramach TARR, wszystkie usługi świadczone przez agencję są również dostępne dla lokatorów. Większość usług świadczonych jest bezpłatnie, a ich zakres jest dość szeroki. Sam park, prowadząc Wszechnicę Edukacyjną, oferuje szkolenia z zakresu przedsiębiorczości. W ciągu ostatnich 3 lat zorganizowano ok. 80 szkoleń. Zespół Informatyczny świadczy natomiast usługi doradcze dla MŚP z zakresu technologii teleinformatycznych.

Ten rodzaj działalności jest podejmowany przez park w bardzo ograniczonym zakresie. Nie są prowadzone szkolenia o tej tematyce. Lokatorzy parku i inkubatora nie mają profilu firm zainteresowanych wdrażaniem wysokich technologii.

W ciągu ostatnich lat nie udało się uzyskać dofinansowania na rozwój infrastruktury. W dużym stopniu ogranicza to możliwości rozwojowe parku. W związku z tym park skoncentrował się na realizacji różnego rodzaju projektów doradczych i wspierających biznes i jego otoczenie. Obecnie realizowane są 2 projekty, oba w ramach INTERREG III. Dzięki realizacji tych projektów udało się nawiązać wiele kontaktów międzynarodowych.

Park wciąż boryka się z wykupem gruntów. Rozwiązanie tego problemu jest warunkiem dalszego rozwoju parku. Władze parku czekają na otwarcie konkursów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego oraz Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka.

Strona internetowa parku działa jako podstrona TARR. Przy promocji parku zatrudniona jest 1 osoba. Park promuje się poprzez wystawiennictwo na targach, wydawanie folderów informacyjnych, ogłoszenia w serwisach internetowych, udział w konferencjach oraz ogłoszenia w gazetach branżowych. W ciągu ostatniego roku park prezentowano 12 razy na konferencjach u seminariach.

Park wypełnia lukę rynkową w zakresie wspierania innowacyjności i przedsiębiorczości w subregionie tarnowskim. Dzięki świadczonym usługom doradczym oddziałuje na rozwój MŚP i zwiększenie ich innowacyjności oraz wiedzy i umiejętności drobnych przedsiębiorców.

Park rozwija współpracę głównie z ośrodkami naukowymi w Krakowie. Władze samorządowe na poziomie województwa (jako główny udziałowiec TARR) są znacznie bliższym partnerem parku niż władze lokalne.

Podsumowanie funkcjonowania parku w opisanych obszarach mierzone wskaźnikami subsyntetycznymi przedstawia poniższy wykres.

Wykres 27. Wartości wskaźników subsyntetycznych w poszczególnych obszarach



Źródło: opracowanie własne na podstawie badań ankietowych