Portal Finanse Firma Klastry Instytucje Promocja Polityka
Newsy
2011/02/25 11:32:30
Otwarte innowacje w usługach

Problematyka innowacyjności w usługach staje się kluczową kwestią szczególnie dla najbardziej rozwiniętych państw świata.Do prowadzenia procesów innowacyjnych na podstawie współpracy z zewnętrznymi partnerami inspiruje biznesmenów koncepcja otwartych innowacji, której jednym z prekursorów jest Henry Chesbrough.Wkrótce ukaże się jego książka poświęcona tematyce otwartych innowacji w usługach.

W państwach Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) usługi generują ponad 70% produktu krajowego brutto. W krajach rozwiniętych, np. w USA, produkty odpowiadają za coraz mniejszą część całkowitych przychodów przedsiębiorstw, a ich generuje coraz mniej miejsc pracy, co jest związane z koncentracją produkcji w krajach o niskich kosztach pracy, takich jak np. Chiny.

Według Chesbrough’a, w państwach rozwiniętych podejście do innowacyjności bazuje na koncepcjach przedstawionych w książce Michaele’a Porter’a „Konkurencyjność narodów”. Zawarte w tej publikacji tezy odnoszą się głównie do produktów, a proces biznesowy jest tu postrzegany jako proces wytwarzania wartości. Przy tym usługi znajdują się na końcu tego łańcucha, czyli przed samym dotarciem produktu do klienta.

Podejście zaprezentowane w książce Porter’a ukształtowało myślenie większości biznesmenów w krajach rozwiniętych: za najważniejsze uważają oni procesy, które zachodzą wokół tworzenia produktów. Jednak dla ów często najistotniejszy jest nie sam fakt posiadania produktu, tylko to, czy dany produkt spełnia swoje przeznaczenie i służy określonemu celowi. Peter Drucker zauważył, że to, co kupuje, to nie tyle sam produkt, ale przede wszystkim użyteczność, jaka się z nim wiąże. 

Przedsiębiorcy związani z sektorem usług powinni odejść zatem od modelu łańcucha wartości Porter’a i przyjąć alternatywny podejścia do klienta. W usługach centralne miejsce w łańcuchu tworzenia wartości zajmuje kształtowanie doświadczeń klienta. Nie występuje tu liniowy proces transformacji materialnych wkładów-surowców w efekty-produkty, które są później dostarczane klientom, lecz powtarzający się proces obejmujący bezpośrednie zaangażowanie klienta. Usługi są nienamacalne, więc w tym sektorze trzeba zwrócić większą uwagę na innowacje i na konieczność zdobywania wiedzy o rzeczywistych potrzebach ów, za spełnienie których płacą. Ponadto innowacje w usługach, podobnie jak w przemyśle, powinny być realizowane w bardziej otwarty sposób. Przedsiębiorstwa nie są w stanie indywidualnie zaspokoić wszystkich potrzeb ów związanych z usługą, a klienci oczekują zazwyczaj kompleksowych rozwiązań. Współpraca z innymi przedsiębiorstwami jest więc niezbędna zarówno dla innowacji w usługach, jak i w przemyśle. Umiejętna współpraca z partnerami zmienia biznesowy firmy w platformę, na bazie której mogą oni także tworzyć nowe rozwiązania. Firmy muszą się nauczyć tworzyć i zarządzać innowacyjnymi platformami tak, by podtrzymać działalność innowacyjną. W usługach to musi być w centralnym miejscu i to dla niego tworzone są wszystkie oferty. Usługodawcy swoimi propozycjami muszą przyciągnąć ów, a później pracują z nimi nad osiągnięciem innowacyjnego wyniku.

Przedsiębiorstwa usługowe działają inaczej niż firmy produkcyjne: przychody zazwyczaj są stale odnawiane, choć nie są tak duże jak wpływy z początkowej sprzedaży innowacyjnych produktów. Usługi są faktycznie centrami zysku i rozwiązują rzeczywiste problemy ów, co pozwala przedsiębiorstwom utrzymać przychody.

Klienci są blisko centrum innowacyjnego firm usługowych, gdyż ich sugestie udoskonaleń powodują powstawanie nowych usług. Istotną różnicą między usługami a przemysłem jest to, że firmy usługowe zazwyczaj nie mają formalnego procesu i działów badawczo-rozwojowych (dotyczy to zarówno bankowości, linii lotniczych, księgarni, restauracji, jak i sklepów). Oryginalnie koncepcja otwartych innowacji odnosiła się natomiast do działów badawczo-rozwojowych i korzyści płynących z wykorzystywania wiedzy innych podmiotów dla badań prowadzonych przez wewnętrznych ekspertów.

Niektóre z elementów koncepcji otwartych innowacji mogą być z powodzeniem stosowane w usługach. Otwartość odnosi się przede wszystkim do sposobu dzielenia się wiedzą z innymi i zapraszania ich do współpracy. W modelu otwartych innowacji występują dwa uzupełniające się rodzaje otwartości – „z zewnątrz do środka” oraz „z wewnątrz na zewnątrz”. Pierwszy typ otwartości oznacza sytuację, gdy wykorzystuje zewnętrzne idee i technologie w prowadzeniu własnej działalności. Drugi rodzaj opisuje sytuację, gdy udostępnia innym partnerom swoje pomysły, technologie i procesy.

Przykładem ukazującym konieczność otwartego spojrzenia na proces innowacyjny ze szczególnym naciskiem na ów jest zmniejszenie znaczenia firmy Motorola na rynku telefonów komórkowych. Mimo dużego sukcesu po wprowadzeniu pierwszego bardzo cienkiego telefonu w 2004 roku, Motorola odnotowała spadek pozycji na rynku, gdyż nie zaproponowała nowych innowacyjnych produktów. Według Henry’ego Chesbrough’a przyczyną słabości Motoroli było spojrzenie na proces innowacyjny ze skupieniem się tylko na produkcie. Motorola w dążeniu do zaproponowania nowych innowacyjnych wyrobów pominęła śledzenie doświadczeń ów z jej dotychczasowymi produktami i poszukiwanie dodatkowych usług, jakich klienci oczekiwaliby od telefonów komórkowych.

Według Chesbrough’a, aby lepiej realizować swoje procesy innowacyjne, przedsiębiorstwa powinny pracować wspólnie z klientami, gdyż to pomaga w opracowywaniu nowych rozwiązań i pozwala skupiać się na użyteczności, a nie na samym produkcie. Takie działanie otwiera również drogę do przekształcenia przedsiębiorstwa w bardziej efektywną firmę usługową przez osadzenie w organizacji i procesach swoich ów. 

Źródła:

http://sloanreview.mit.edu/the-magazine/articles/2011/winter/52211/bringing-open-innovation-to-services/

http://www.innovationmanagement.se/2011/01/19/chesbrough-on-service-innovation/

Informacja pozyskana w ramach działania: „Innowacje w Przedsiębiorstwach – Klub Innowacyjnych Przedsiębiorstw”, realizowanego w ramach projektu systemowego PARP: „Rozwój zasobów ludzkich poprzez promowanie wiedzy, transfer i upowszechnianie innowacji”, współfinansowanego przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

Autor:Elżbieta Wojnicka 


powrót | do góry | strona główna | kalendarium | regulamin serwisu | pliki cookies | kontakt
Portal jest współfinansowany przez Unię Europejską w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

© 2005-2018 Polska Agencja Rozwoju Przedsiębiorczości